Phát biểu khai mạc, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho biết, Kỳ họp thứ nhất vừa qua diễn ra trong thời gian ngắn nhưng với tinh thần tập trung cao độ, Quốc hội đã hoàn thành khối lượng công việc rất lớn, hệ trọng; trong đó có việc kiện toàn nhân sự cấp cao, bầu và phê chuẩn các chức danh theo thẩm quyền, đồng thời khẩn trương xem xét, quyết định nhiều nội dung quan trọng về thể chế, chính sách, cụ thể hóa các định hướng lớn của Đảng, tạo động lực mới cho phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Chủ tịch Quốc hội ghi nhận, trong suốt thời gian diễn ra kỳ họp, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã làm việc với tinh thần tích cực, khẩn trương, trách nhiệm cao; tổ chức Phiên họp thứ nhất để kiện toàn các chức danh nhân sự của các cơ quan của Quốc hội; cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý các dự thảo luật, nghị quyết; đồng thời kịp thời xem xét, xử lý các nội dung cấp bách phát sinh, bổ sung vào chương trình kỳ họp.

Thay mặt Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội đánh giá cao tinh thần trách nhiệm của các Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội, các cơ quan của Chính phủ, các cơ quan hữu quan và các vụ, đơn vị chuyên môn của Văn phòng Quốc hội đã phối hợp chặt chẽ, xử lý linh hoạt các tình huống phát sinh, góp phần quan trọng vào thành công của kỳ họp.

Định hướng các nội dung thảo luận, Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, Phiên họp thứ hai của Ủy ban Thường vụ Quốc hội tiến hành với tinh thần khẩn trương, ngắn gọn, diễn ra trong buổi sáng nay. Tại phiên họp Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ xem xét 3 nội dung:

Thứ nhất, xem xét, thông qua Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Hợp nhất văn bản quy phạm pháp luật. “Đây là nhiệm vụ quan trọng, nhằm kịp thời điều chỉnh các quy định cho phù hợp với thực tiễn, thể chế hóa kết luận của Trung ương về hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới”, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Thứ hai, xem xét Báo cáo công tác dân nguyện của Quốc hội tháng 3 và tháng 4-2026. Chủ tịch Quốc hội cho biết, đây là giai đoạn chuyển giao nhiệm kỳ, cử tri đặt nhiều kỳ vọng, gửi gắm tâm tư, nguyện vọng. Vì vậy, cần đánh giá thực chất việc giải quyết kiến nghị của cử tri và nhân dân, nhất là những vấn đề bức thiết phát sinh trong thời gian qua.

Thứ ba, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ tổng kết Kỳ họp thứ nhất và cho ý kiến bước đầu về việc chuẩn bị Kỳ họp thứ hai của Quốc hội khóa XVI. Chủ tịch Quốc hội đề nghị các thành viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội đánh giá thẳng vào những việc làm được, chưa làm được, xác định rõ những nội dung cần điều chỉnh ngay từ Kỳ họp thứ hai, không để xảy ra tình trạng gửi chậm hồ sơ.

Đề cập đến công tác xây dựng pháp luật, Chủ tịch Quốc hội đề nghị Chính phủ, các bộ, ngành thực hiện nghiêm Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật đã được sửa đổi, nhất là quy định về thời hạn, chất lượng hồ sơ, tài liệu gửi Ủy ban Thường vụ Quốc hội, đại biểu Quốc hội, Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban của Quốc hội.

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng cũng đã yêu cầu các dự án luật trình Quốc hội cần được chuẩn bị kỹ lưỡng, đồng bộ với dự thảo nghị định, văn bản hướng dẫn thi hành. Khi luật, nghị định có chất lượng thì công tác thẩm tra, xem xét, thông qua tại Quốc hội sẽ thuận lợi hơn. Từ đó, cần từng bước đổi mới tư duy xây dựng pháp luật, phân định rõ vai trò của Quốc hội, Chính phủ và các cơ quan liên quan, nhằm nâng cao hơn nữa chất lượng lập pháp.

Lưu ý, đến nay vẫn còn một số nội dung phải điều chỉnh tiến độ, lùi sang các phiên họp sau, Chủ tịch Quốc hội đề nghị các cơ quan trình, cơ quan chủ trì soạn thảo nghiêm túc rút kinh nghiệm, làm rõ trách nhiệm; tăng cường kỷ luật, kỷ cương. Thường trực Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban, Văn phòng Quốc hội phối hợp, đôn đốc, theo dõi sát sao tiến độ, kịp thời báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Đối với những luật, nghị quyết vừa được Quốc hội thông qua, Chủ tịch Quốc hội đề nghị Chính phủ khẩn trương chỉ đạo quyết liệt xây dựng, ban hành đầy đủ, kịp thời các văn bản quy định chi tiết; các cơ quan liên quan khẩn trương rà soát, hoàn thiện hồ sơ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành văn bản thuộc thẩm quyền quy định. “Quan điểm xuyên suốt là không để phát sinh nợ đọng văn bản hướng dẫn thi hành, không để khoảng trống pháp luật, luật, nghị quyết có hiệu lực thì thực hiện được ngay trong thực tế; không để người dân và doanh nghiệp phải chờ đợi văn bản hướng dẫn”, Chủ tịch Quốc hội nêu rõ.