ĐBP - Việc sắp xếp lại thôn, bản, tổ dân phố không chỉ làm thay đổi số lượng đầu mối ở cơ sở, mà còn đặt ra yêu cầu mới về tổ chức và con người. Khi quy mô dân cư, số lượng đảng viên và phạm vi phụ trách thay đổi, đội ngũ hoạt động không chuyên trách (hay còn gọi là cán bộ thôn, bản) cũng phải được kiện toàn để đáp ứng yêu cầu lãnh đạo, điều hành và vận động nhân dân. Từ lựa chọn đúng người, rèn luyện qua công việc đến đào tạo theo yêu cầu thực tiễn, mục tiêu là xây dựng đội ngũ cán bộ đủ năng lực, uy tín, bản lĩnh để đứng vững ở cơ sở và trở thành nguồn kế cận cho địa phương.

Bài 1: Trao cơ hội, thử sức trẻ

Trong giai đoạn phát triển mới, công việc ở thôn, bản ngày càng nhiều, yêu cầu cũng cao hơn. Vì vậy, đội ngũ cản bộ ở thôn, bản không chỉ phải sâu sát, nắm chắc địa bàn, gần dân, mà còn cần linh hoạt trong xử lý công việc, chủ động tiếp cận công nghệ, thích ứng với chuyển đổi số và phương thức làm việc mới. Trong yêu cầu ấy, nhiều cán bộ trẻ đang được trao cơ hội để thử sức, khẳng định trách nhiệm và năng lực qua từng công việc cụ thể ở cơ sở.

Từ giúp việc đến người đứng đầu chi bộ

Chị Lò Thị Hiền Trang, sinh năm 1997, là đảng viên bản Na Vai, xã Sam Mứn. Kết nạp Đảng khi còn trên giảng đường đại học (năm 2019). Trang đã có 3 năm làm công tác bán chuyên trách, giúp việc Đảng ủy xã. Từ đầu năm 2025, chị được tín nhiệm bầu làm Phó Bí thư Chi bộ bản. Sau sắp xếp, Na Vai tiếp nhận thêm một phần bản Pom Lót, nâng tổng số hộ lên 162; quy mô lớn hơn cũng đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác lãnh đạo ở cơ sở. Với năng lực và tinh thần trách nhiệm trong những năm qua, chị được tin tưởng giao nhiệm vụ Bí thư Chi bộ bản.

Từ một người làm công tác tham mưu, giúp việc, nay Trang trực tiếp tổ chức, điều hành và chịu trách nhiệm về hoạt động của chi bộ với 23 đảng viên. Sự thay đổi ấy đòi hỏi Trang phải thay đổi cách tiếp cận công việc, từ nắm tình hình qua báo cáo sang trực tiếp lắng nghe, tìm hiểu thực tế. “Trước đây, công việc của tôi chủ yếu là tham mưu, làm văn bản và trao đổi với các bí thư chi bộ nên nhiều vấn đề chỉ nắm qua báo cáo. Bây giờ làm Bí thư Chi bộ, tôi có nhiều điều kiện sâu sát với bản làng hơn, gặp từng đảng viên, Nhân dân, nghe bà con nói và tự mình nắm tình hình” - Chị Trang chia sẻ.

Ngay sau khi bản được tái thành lập, chị Trang cùng Chi bộ nhanh chóng xây dựng nghị quyết, ban hành quy chế làm việc phù hợp với giai đoạn phát triển mới. Nghị quyết xác định 9 mục tiêu chủ yếu, trong đó có những nội dung mới hoặc nâng mức phấn đấu như: kết nạp từ 1 - 3 đảng viên trong một nhiệm kỳ; nâng cao năng lực số cho cán bộ, đảng viên và Nhân dân... Đáng chú ý, 100% đảng viên được phân công nhiệm vụ cụ thể; mỗi đảng viên theo dõi, nắm tình hình và giúp đỡ 1 - 2 hộ nghèo, cận nghèo trong bản.

Nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ cũng là một trong những việc được Bí thư Lò Thị Hiền Trang chú trọng. Chị Trang cho biết: “Tôi xây dựng chương trình sinh hoạt chi bộ vào ngày 3 hằng tháng. Trước mỗi buổi sinh hoạt, tôi đều chuẩn bị kỹ nội dung, lựa chọn những vấn đề sát thực tế để đảng viên cùng trao đổi, phát huy tinh thần dân chủ, khách quan. Tôi biết mình còn trẻ, kinh nghiệm chưa bằng các đảng viên đi trước nên càng phải chịu khó lắng nghe ý kiến mọi người. Mỗi cuộc họp đều là một lần tôi được học hỏi và rèn giũa thêm”.

Sự nỗ lực của Bí thư Chi bộ bản đã được đảng viên và Nhân dân ghi nhận. Ông Lò Văn Kiên, đảng viên Chi bộ bản Na Vai đánh giá: "Đồng chí Trang là Bí thư Chi bộ trẻ có năng lực, trách nhiệm, chủ động trong công việc. Điều đáng ghi nhận ở đồng chí là tinh thần cầu thị, lắng nghe và không ngại việc khó. Những vấn đề của bản được đưa ra bàn bạc dân chủ; việc thuộc trách nhiệm thì chủ động thực hiện, việc chưa rõ thì tìm hiểu, xin ý kiến người có kinh nghiệm để triển khai hiệu quả. Qua đó, từng bước tạo dựng niềm tin, uy tín.

Tuổi đôi mươi gánh việc thôn, bản

Cuối tháng 8, mưa liên tiếp khiến con đường lên một nhóm dân cư thuộc bản Huổi Chanh, xã Núa Ngam lầy lội, trơn trượt. Trưởng bản Sềnh A Văn vẫn cầm trên tay chiếc loa phóng thanh, đến từng nhà nhắc phụ huynh đưa con đến trường trước ngày khai giảng năm học mới. “Nhóm này ở cao, không có sóng điện thoại, biệt lập với khu dân cư chính nên muốn thông báo việc gì cũng phải đến trực tiếp. Mùa mưa, đường trơn và lầy lội quá nên tôi bị trượt ngã. Vất vả một chút nhưng mình là Trưởng bản, bà con cần thông tin thì mình phải tìm cách đưa đến tận nơi” - Anh Văn thật thà chia sẻ.

Sềnh A Văn sinh năm 2004, là Trưởng bản lâm thời được chỉ định tại bản Huổi Chanh từ ngày 1/7, khi xã sắp xếp lại thôn, bản và kiện toàn các chức danh chủ chốt. Huổi Chanh là bản biên giới, cách trung tâm xã gần 30km. Bản có 64 hộ dân với hơn 300 nhân khẩu. Bản chưa có điện, nằm trong vùng “lõm” sóng, dân cư sinh sống phân tán. Vì vậy, trọng trách Trưởng bản đặt ra không ít khó khăn với một cán bộ tuổi đời còn rất trẻ.

Văn được lựa chọn làm trưởng bản khi mới ngoài 20 tuổi, là sự cân nhắc kỹ càng, đáp ứng yêu cầu công việc trong giai đoạn phát triển mới của bản nói riêng, xã nói chung. Trước khi được giao nhiệm vụ Trưởng bản Văn có hơn 1 năm làm Tổ trưởng Tổ an ninh bản. Trong thời gian đảm nhận nhiệm vụ, Văn phối hợp với lực lượng chức năng “xóa” 1 tụ điểm an ninh phức tạp liên quan đến mua bán ma túy tại bản, đưa 1 người dân đi cai nghiện ma túy bắt buộc. Công việc giúp anh có thêm trải nghiệm, bản lĩnh và tích lũy kinh nghiệm từ làm báo cáo, xử lý vụ việc đến tuyên truyền, vận động, qua đó tạo dựng sự tin tưởng trong Nhân dân.

Tuy nhiên, từ Tổ trưởng Tổ an ninh đến Trưởng bản là một bước chuyển không nhỏ, nhất là với chàng trai tuổi ngoài đôi mươi. Văn kể lại: “Khi được giao nhiệm vụ Trưởng bản, tôi thực sự lo vì mình còn trẻ, trong bản có nhiều người đáng tuổi bố mẹ, ông bà; liệu “tiếng nói” của mình có giá trị. Nhiều đêm trằn trọc, tôi nghĩ muốn bà con tin và nghe mình thì không thể chỉ nói mà phải làm. Vì thế, việc gì chưa biết tôi hỏi các đồng chí đi trước, việc gì liên quan đến người dân thì cùng bàn bạc, thống nhất rồi bắt tay vào thực hiện ngay. Đồng chí Bí thư Chi bộ và Trưởng ban Công tác mặt trận bản đều có nhiều kinh nghiệm và rất tận tình hướng dẫn, hỗ trợ, giúp tôi trưởng thành và tự tin hơn”.

Gần 3 tháng làm Trưởng bản, Văn đã triển khai nhiều phần việc thiết thực như: phối hợp với lực lượng y tế tổ chức khám sức khỏe miễn phí, cập nhật hồ sơ sức khỏe điện tử cho người dân ngay tại nhà do bản chưa có nhà văn hóa; vận động học sinh ra lớp đầy đủ trong năm học mới; tuyên truyền người dân chăm sóc tốt diện tích dứa, cây lương thực hiện có...

Những việc làm của tân Trưởng bản, được Bí thư Chi bộ bản Huổi Chanh Sềnh A Vừ đánh giá: “Đồng chí Văn có tinh thần học hỏi, chủ động cập nhật kiến thức, hoàn thiện bản thân. Việc chỉ đạo các công việc chung của bản ban đầu còn lúng túng, nay đã tiến bộ và có hiệu quả. Qua khảo sát sơ bộ, hiện tại có khoảng trên 70% người dân trong bản ủng hộ Văn tiếp tục đảm nhiệm vị trí Trưởng bản khi tổ chức bỏ phiếu theo quy định vào thời gian tới”.

Chị Lò Thị Hiền Trang và anh Sềnh A Văn chỉ là hai trong số những cán bộ mới được giao trọng trách ở các bản làng trên địa bàn tỉnh. Điểm chung ở họ không nằm ở tuổi đời, mà ở cách bước vào công việc mới: bắt đầu từ những việc cụ thể, không ngại khó, biết lắng nghe và chủ động học hỏi để hoàn thành nhiệm vụ.

Trao cơ hội cho cán bộ trẻ là một bước trong quá trình kiện toàn đội ngũ sau sắp xếp thôn, bản. Nhưng lựa chọn con người như thế nào để vừa tinh gọn bộ máy, vừa trẻ hóa, nâng cao chất lượng đội ngũ, đáp ứng yêu cầu của giai đoạn phát triển mới? Đây cũng là vấn đề các địa phương đang đặt ra trong quá trình kiện toàn tổ chức ở cơ sở.

Bài 2: Chọn người, dựng nền cơ sở