ĐBP - Ngày Quốc khánh 2/9/1945, giữa Quảng trường Ba Đình lịch sử, trong gió thu lồng lộng, lá cờ đỏ sao vàng tung bay trên kỳ đài, trở thành biểu tượng thiêng liêng của một đất nước vừa giành lại độc lập. Sắc đỏ thắm cùng ngôi sao vàng năm cánh từ đó hiện diện trong những thời khắc trọng đại của dân tộc, mang theo hào khí của lịch sử và khát vọng hòa bình, độc lập.
Lá cờ đỏ sao vàng xuất hiện trong cuộc Khởi nghĩa Nam Kỳ tháng 11/1940. Nền đỏ tượng trưng cho tinh thần hy sinh, chiến đấu cách mạng; ngôi sao vàng tượng trưng cho ánh sáng của vai trò lãnh đạo cách mạng, năm cánh sao biểu tượng cho sự đoàn kết của các tầng lớp sĩ, nông, công, thương, binh trong đại gia đình dân tộc Việt Nam. Trong những ngày bị giam cầm ở Trung Quốc, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết trong bài Không ngủ được, thuộc tập Nhật ký trong tù: “Sao vàng năm cánh mộng hồn quanh”. Chỉ một câu thơ mà như gói trọn nỗi thao thức hướng về Tổ quốc, về lý tưởng độc lập, tự do của người chiến sĩ cách mạng giữa chốn lao tù.
Tại kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa I, ngày 31/10/1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định lá cờ đỏ sao vàng đã thấm máu biết bao chiến sĩ Việt Nam và được kính trọng ở nhiều nơi trên thế giới; không ai có quyền tùy tiện thay đổi nó. Ngày 9/11/1946, Hiến pháp nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa chính thức quy định Quốc kỳ nền đỏ, giữa có sao vàng năm cánh. Hình ảnh lá cờ tung bay trên Quảng trường Ba Đình ngày 2/9/1945 đã trở thành biểu tượng của nền độc lập vừa giành được sau bao năm đấu tranh. Trong giờ phút lịch sử ấy, Chủ tịch Hồ Chí Minh trịnh trọng tuyên bố trước quốc dân và thế giới: “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật đã thành một nước tự do và độc lập”. Lời tuyên bố hòa cùng sắc đỏ của Quốc kỳ giữa mùa thu Ba Đình, mở ra một kỷ nguyên mới của dân tộc. Từ mùa thu lịch sử ấy đã hơn tám mươi năm. Mỗi sáng trên Quảng trường Ba Đình, Quốc kỳ lại được kéo lên trong tiếng Quốc ca trang nghiêm. Lá cờ mang hồn nước tung bay dưới bầu trời hòa bình hôm nay nhắc nhớ một hành trình dài được đánh đổi bằng biết bao máu xương, bằng ý chí quật cường, lòng yêu nước và sức mạnh đại đoàn kết dân tộc.
Tôi đã đến Lũng Cú, nơi địa đầu phía Bắc của Tổ quốc, đứng dưới lá cờ rộng 54m2 tượng trưng cho 54 dân tộc anh em. Giữa mênh mang núi đá và gió biên cương, sắc cờ đỏ như làm ấm cả một khoảng trời. Lá cờ ở đó không chỉ đánh dấu chủ quyền mà còn khiến mỗi người cảm nhận rõ hơn hai tiếng Tổ quốc. Tôi cũng từng ra Trường Sa, chứng kiến lễ chào cờ giữa gió khơi mặn mòi. Trong khoảnh khắc lá cờ từ từ bay lên giữa biển trời, tôi nhớ đến những người lính đã ngã xuống nơi Gạc Ma để bảo vệ chủ quyền biển đảo. Máu của các anh đã hòa vào biển, vào cát san hô và vào màu cờ Tổ quốc. Qua cầu Hiền Lương, bên dòng Bến Hải, tôi lại hình dung những năm đất nước còn chia cắt. Khi ấy, lá cờ đỏ sao vàng tung bay ở giới tuyến không chỉ là biểu tượng của chủ quyền mà còn gửi gắm niềm tin son sắt vào ngày Bắc - Nam sum họp, non sông liền một dải.
Từ biên giới đến hải đảo, từ miền núi đến đồng bằng, lá cờ hiện diện ở những nơi thiêng liêng nhất và cả trong đời sống bình dị nhất. Trên những con tàu của ngư dân vươn khơi, lá cờ đỏ sao vàng tung bay trên đỉnh cột buồm. Giữa biển lớn, mỗi lá cờ như một cột mốc sống, khẳng định chủ quyền và nhắc người đi biển rằng sau lưng mình là Tổ quốc. Màu cờ ấy còn theo những vận động viên Việt Nam đến các đấu trường quốc tế, hiện diện trong khoảnh khắc chiến thắng khi Quốc kỳ được kéo lên, Quốc ca vang lên. Màu cờ ấy cũng có mặt trong mỗi sân trường vào sáng thứ hai, khi những đứa trẻ nghiêm trang hướng mắt lên lá Quốc kỳ. Từ những phút chào cờ tưởng như quen thuộc ấy, tình yêu đất nước được gieo vào tâm hồn mỗi thế hệ một cách tự nhiên và bền bỉ.
Có lẽ vì thế, lá cờ Tổ quốc không chỉ hiện diện trên những cột cờ, quảng trường, biên giới hay hải đảo. Lá cờ còn ở trong ký ức của một dân tộc từng đi qua chiến tranh, trong niềm tự hào của những người đang sống giữa hòa bình và trong khát vọng của những thế hệ tiếp nối. Đất nước hôm nay đang bước vào một chặng đường phát triển mới với cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế được bồi đắp qua nhiều thế hệ. Phía trước còn không ít thử thách, nhưng cũng mở ra những vận hội và khát vọng lớn lao. Và trong mỗi bước đi ấy, lá cờ đỏ sao vàng vẫn tung bay. Từ Ba Đình mùa thu năm 1945 đến Lũng Cú, Trường Sa; từ những con tàu ngoài biển khơi đến mỗi mái trường, mỗi ngôi nhà trong ngày hội lớn, sắc đỏ và ngôi sao vàng vẫn nhắc chúng ta về cái giá của độc lập, về sức mạnh của đoàn kết và trách nhiệm với tương lai đất nước.
Lá cờ được làm bằng vải, nhưng ý nghĩa của nó được dệt nên bằng lịch sử, bằng máu xương và bằng tình yêu Tổ quốc của bao thế hệ người Việt Nam.