Khái niệm “Bình dân học vụ” nay đã được biết đến rộng rãi hơn trong bối cảnh công nghệ 4.0. Hiện nay, “biết chữ” được mở rộng thành “biết số” - biết sử dụng dịch vụ công trực tuyến, biết thanh toán không dùng tiền mặt và biết nhận diện thông tin thật - giả trên không gian mạng.

Tại Điện Biên, tinh thần “người biết nhiều dạy người biết ít, người biết trước hướng dẫn người biết sau” đang được phát huy mạnh mẽ trong phong trào bình dân học vụ số. Với 1.149 tổ công nghệ số cộng đồng hoạt động tại các thôn, bản, những “hạt nhân số” đầy nhiệt huyết đã trở thành cầu nối đưa công nghệ đến gần hơn với người dân.

Chị Lò Thị Nghi, thành viên Tổ công nghệ số cộng đồng bản Tân Lập, xã Si Pa Phìn chia sẻ: “Khó nhất là giúp bà con mạnh dạn tiếp cận công nghệ. Chúng tôi không chỉ nói lý thuyết mà trực tiếp hướng dẫn từng bước, từ quét mã QR khi mua sắm, cài đặt VNeID đến tra cứu thủ tục hành chính ngay tại nhà. Khi nhận thấy những tiện ích thiết thực, bà con rất phấn khởi và hưởng ứng nhiệt tình”.

Giờ đây, những phiên livestream bán hàng ngay tại vườn cà phê, những video quảng bá sản phẩm nông sản Điện Biên trên Tiktok, facebook đã không còn lạ lẫm. Các sản phẩm OCOP của bà con dân tộc thiểu số giờ đây không chỉ quanh quẩn ở chợ phiên mà đã có mặt trên các sàn thương mại điện tử lớn, đến tận tay người tiêu dùng ở Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Phú Thọ.

Chị Bùi Thị Hồng Trang, thôn Đông Biên 1, xã Thanh An cho hay: “Việc chuyển từ cách bán trực tiếp sang quảng bá trên nền tảng số đã mở ra hướng tiêu thụ hoàn toàn mới cho nông sản địa phương. Trước đây phải chờ khách đến xem, hỏi mua, còn bây giờ tôi có thể chủ động tiếp cận hàng nghìn người tiêu dùng, giúp việc bán hàng thuận lợi và hiệu quả”.

Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia được xem là “kim chỉ nam” soi đường cho hành trình phát triển trong kỷ nguyên số. Với Điện Biên, địa phương còn nhiều khó khăn về điều kiện tự nhiên và hạ tầng, đây chính là cơ hội quý giá để bứt phá, khai mở những động lực tăng trưởng mới, từng bước hiện thực hóa mục tiêu phát triển nhanh và bền vững.

Xác định tầm quan trọng đó, Điện Biên đã nhập cuộc với tinh thần quyết liệt nhất. Tỉnh ủy đã lãnh đạo, chỉ đạo thành lập và kiện toàn Ban Chỉ đạo về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tỉnh (Ban Chỉ đạo tỉnh). 100% cấp, ngành trong tỉnh đã thành lập Ban Chỉ đạo/Tổ triển khai do người đứng đầu cơ quan, đơn vị làm Trưởng ban/Tổ trưởng; xây dựng chương trình hành động, kế hoạch thực hiện, đề ra giải pháp, nhiệm vụ cụ thể thực hiện nhiệm vụ phát triển khoa học công nghệ, chuyển đổi số.

Dấu ấn rõ nét nhất của chuyển đổi số được thể hiện ở sự thay đổi mạnh mẽ trong hoạt động của hệ thống thống chính trị. Tỉnh đã triển khai đồng bộ việc tạo lập, xử lý hồ sơ, tài liệu phát sinh hoàn toàn trên môi trường điện tử; 100% cơ quan, đơn vị thực hiện gửi, nhận văn bản điện tử có ký số. Toàn bộ dịch vụ công trực tuyến được tích hợp, cung cấp trên Cổng dịch vụ công quốc gia. Cùng với đó, hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của tỉnh được kết nối, liên thông với nhiều bộ, ngành Trung ương, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành và chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Ông Lò Văn Nọi, Chủ tịch UBND xã Chà Tở khẳng định: “Chuyển đổi số giờ đây không còn là những khẩu hiệu trên băng rôn hay các kế hoạch nằm trên giấy, mà đã thực sự đi vào đời sống. Từ giải quyết thủ tục hành chính, tra cứu thông tin đến tiếp cận các dịch vụ công đều được thực hiện thuận tiện hơn trên môi trường số. Đây chính là chìa khóa quan trọng để đẩy mạnh cải cách hành chính, nâng cao chất lượng phục vụ, giúp các thủ tục tại bộ phận ‘một cửa’ được giải quyết nhanh chóng, minh bạch và hiệu quả hơn”.

Chuyển đổi số không chỉ hiện diện trong các cơ quan hành chính mà còn len sâu vào những dịch vụ thiết yếu gắn liền với cuộc sống hàng ngày của người dân và doanh nghiệp. Nổi bật, như triển khai khám chữa bệnh bằng căn cước gắn chíp; triển khai hóa đơn điện tử; 100% cơ sở y tế, cơ sở giáo dục và đào tạo công lập thực hiện thanh toán không dùng tiền mặt. Mỗi thao tác được rút gọn, mỗi thủ tục được thực hiện nhanh hơn không chỉ mang lại sự thuận tiện mà còn góp phần xây dựng môi trường sống hiện đại, văn minh, nơi người dân thực sự được thụ hưởng những thành quả của chuyển đổi số.

Có thể khẳng định, đối với Điện Biên chuyển đổi số không chỉ là xu thế tất yếu mà còn là chìa khóa quan trọng để khai mở tiềm năng, tạo động lực phát triển mới. Từ bản làng vùng cao đến các trung tâm hành chính, công nghệ số đang từng ngày làm thay đổi phương thức sản xuất, quản lý và đời sống của người dân. Khát vọng về một Điện Biên “Xanh - Thông minh - Hiện đại” không còn là mục tiêu ở phía trước, mà đang dần trở thành hiện thực qua từng dịch vụ công trực tuyến, từng giao dịch số và từng cái chạm tay trên màn hình điện thoại của bà con vùng cao.

Bài, ảnh: Sầm Phúc