Nghiên cứu được công bố trên Tạp chí
Optica, giới thiệu một phương pháp tiếp cận mới có thể đưa các công cụ hình ảnh
phân tử tiên tiến từ phòng thí nghiệm vào ứng dụng lâm sàng thực tế.
Hệ thống mới được thiết kế để phát hiện các tín hiệu cực kỳ yếu
từ các hạt nano tán xạ Raman tăng cường bề mặt (SERS). Các hạt nano này được thiết
kế đặc biệt để gắn vào các dấu hiệu của khối u. Khi được đưa vào mẫu mô hoặc
vùng cần kiểm tra, hệ thống sẽ đọc tín hiệu Raman của chúng và tự động làm nổi
bật các khu vực có khả năng chứa tế bào ung thư. Trưởng nhóm nghiên cứu Zhen
Qiu từ Viện Khoa học Kỹ thuật và Sức khỏe Định lượng (IQ), Đại học Bang
Michigan (Mỹ), giải thích rằng các phương pháp chẩn đoán truyền thống thường
tốn nhiều thời gian do yêu cầu nhuộm mẫu và phân tích bệnh học. Mặc dù hệ thống
mới sẽ không thay thế ngay lập tức việc giải phẫu bệnh, nhưng nó có thể đóng
vai trò là công cụ sàng lọc nhanh để hỗ trợ bác sĩ.
Trong báo cáo, nhóm nghiên cứu cho biết, hệ thống của họ có thể
phân biệt tế bào ung thư với tế bào khỏe mạnh bằng cách phát hiện các tín hiệu
Raman yếu hơn khoảng 4 lần so với những gì các hệ thống thương mại tương đương
có thể đo được. Sự gia tăng độ nhạy vượt trội này đến từ việc kết hợp laser
nguồn quét với một đầu dò siêu nhạy gọi là đầu dò đơn photon dây nano siêu dẫn
(SNSPD). Thiết bị này hoạt động dựa trên một dây siêu dẫn có khả năng bắt được
từng hạt ánh sáng riêng lẻ ở tốc độ cao, đồng thời giữ cho nhiễu nền ở mức cực
thấp.
Để kiểm chứng hiệu quả, nhóm nghiên cứu đã sử dụng các hạt nano
SERS được phủ axit hyaluronan, giúp chúng có khả năng liên kết với CD44 - một loại
protein bề mặt được tìm thấy trên nhiều tế bào khối u. Các thử nghiệm trên tế
bào ung thư vú nuôi cấy và khối u ở chuột cho thấy tín hiệu tập trung mạnh ở
các mẫu bệnh, với rất ít tín hiệu nền trong mô khỏe mạnh.
Các nhà nghiên cứu tin rằng công nghệ này có thể cho phép tạo ra
các thiết bị cầm tay hoặc thiết bị dùng ngay trong phẫu thuật, giúp các bác sĩ
lâm sàng phát hiện ung thư ở giai đoạn sớm hơn, cải thiện độ chính xác khi lấy
mẫu sinh thiết và theo dõi tiến triển bệnh thông qua các xét nghiệm ít xâm lấn
hơn.