Chúng tôi đến Tủa Thàng vào một sớm mai, sương vẫn vương nhẹ trên những triền núi. Con đường dẫn vào xã không chỉ là hành trình địa lý mà như một cuộc chuyển đổi cảm xúc - từ nhịp sống quen thuộc sang một không gian lặng lẽ, nguyên sơ. Hai bên đường, núi nối núi, mây quyện vào rừng, thấp thoáng đâu đó là những nếp nhà nhỏ bình yên. Vừa đi anh Tẩn A Dềnh, thôn Huổi Só kể lại sự thay đổi lớn nhất ở Tủa Thàng khi Thủy điện Sơn La chính thức đóng đập tích nước vào tháng 5/2010. Dòng sông Đà vốn dữ dội nay trở nên hiền hòa, mở rộng thành lòng hồ trải dài hàng chục héc-ta. Trên mặt nước, hàng chục đảo nhỏ nổi lên, nằm xen kẽ giữa màu xanh của núi rừng, tạo nên một diện mạo mới - mềm mại nhưng không kém phần kỳ vĩ. Nước xanh trong, phản chiếu mây trời và những dãy núi đá dựng đứng. Những mảng rừng ven bờ phủ một màu xanh non, điểm xuyết bởi sắc hoa rừng, làm cho bức tranh thiên nhiên thêm phần sống động.

Tại homestay gần cầu Pa Phông, du khách có thể phóng tầm mắt ngắm mặt hồ xanh biếc.

Chiếc thuyền của anh Tẩn A Dềnh lướt nhẹ nhàng trên mặt hồ phẳng lặng mở ra không gian rộng lớn. Những dãy núi đá hai bên tạo thành các hình thù kỳ lạ, tạo nên bức tranh thủy mặc, núi soi mặt hồ. Thuyền đến gần khu vực cầu Pa Phông, cảnh sắc trở nên mềm mại hơn. Dòng nước uốn lượn, tạo thành đường cong duyên dáng. Ngồi giữa không gian ấy, ta dễ dàng cảm nhận được sự giao hòa giữa thiên nhiên – nơi mà từng chuyển động đều chậm lại, nhẹ nhàng và sâu lắng.

Chị Trần Phương Vy, du khách đến từ Hà Nội, không giấu được sự thích thú khi kể lại hành trình của mình. Chị đặc biệt ấn tượng với khúc sông uốn lượn tại cầu Pa Phông, nơi lòng hồ lấn sâu vào vách đá tạo thành những “vịnh” nhỏ với vách đá dựng đứng. “Tôi từng đi nhiều nơi, nhưng hiếm có nơi nào vừa thơ mộng lại vừa hùng vĩ như ở đây” - chị Vy chia sẻ và cho biết sẽ quay trở lại cùng bạn bè trong thời gian tới.

Không chỉ có vẻ đẹp của hồ sông Đà, Tủa Thàng còn cất giữ nhiều “bí mật” khác của thiên nhiên. Hang động Pê Răng Ky là một trong số đó.

Nằm nép mình dưới chân núi, ngay gần lòng hồ sông Đà, hang động Pê Răng Ky mang một vẻ đẹp hoang sơ và kỳ bí. Con đường dẫn vào hang không dễ đi, nhưng càng tiến sâu, không gian càng mở ra đầy bất ngờ. Hang dài khoảng 800 mét, chia thành ba khoang lớn. Mỗi khoang là một thế giới riêng với những khối thạch nhũ muôn hình vạn trạng. Dưới ánh đèn pin, các dải nhũ đá ánh lên nhiều màu sắc, tạo nên một không gian huyền ảo như trong truyện cổ tích.

Du khách thích thú khám phá hang động Pê Răng Ky.

Từ tiềm năng sẵn có, người dân Tủa Thàng bắt đầu thay đổi cách làm kinh tế. Nhiều hộ gia đình đầu tư thuyền phục vụ khách tham quan, mở dịch vụ ăn uống, lưu trú; trải nghiệm câu cá, hoặc đơn giản là ngồi thuyền máy tận hưởng không khí trong lành giữa thiên nhiên...

Chị Quàng Thị Hoa, thôn Huổi Só cho biết: Bên cầu Pa Phông, gia đình chị đã mạnh dạn đầu tư mô hình homestay và được nhiều du khách trong ngoài tỉnh đến thăm quan, trải nghiệm dịch vụ; đặc biệt có cả khách quốc tế. Làm du lịch, gia đình chị Hoa đã có thêm việc làm và thu nhập ổn định.

Chị Quàng Thị Hoa, thôn Huổi Só chuẩn bị điều kiện đón khách lưu trú.

Thời gian qua, đánh thức tiềm năng du lịch, xã Tủa Thàng đã và đang tập trung thực hiện Đề án Phát triển du lịch gắn với quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội vùng du lịch lòng hồ sông Đà, điểm dừng chân, tham quan du lịch. Đồng thời, rà soát, đánh giá toàn diện tiềm năng về du lịch trên địa bàn xã để cập nhật đầy đủ định hướng trong quy hoạch. Xã tích cực kêu gọi, khuyến khích, thu hút các doanh nghiệp, nhà đầu tư và người dân làm du lịch trên địa bàn; tạo điều kiện thuận lợi để người dân tiếp cận nguồn vốn đầu tư xây dựng cơ sở, phát triển du lịch cộng đồng. Đặc biệt là chú trọng xây dựng, phát triển sản phẩm du lịch tại các điểm du lịch thế mạnh gồm: Du lịch trải nghiệm (tìm hiểu bản sắc văn hóa, giá trị văn hóa vật thể, phi vật thể của cộng đồng các dân tộc Dao, Thái, Mông gắn với điểm du lịch văn hóa cộng đồng); du lịch sinh thái (lòng hồ thủy điện Sơn La, hang động, ngắm cảnh, khám phá thiên nhiên)...

Nhiều hộ dân ở Tủa Thàng mạnh dạn đầu tư thuyền làm dịch vụ trải nghiệm, nuôi cá lồng bè.

Ông Phạm Quang Long, Chủ tịch UBND xã Tủa Thàng cho biết: Vừa qua, xã đã chủ động quảng bá, kết nối với các đơn vị lữ hành, đồng thời đầu tư hạ tầng từ các chương trình mục tiêu quốc gia. Trong 3 tháng đầu năm, địa phương đã đón trên 1.200 lượt khách du lịch, trong đó có 12 khách quốc tế. Nhiệm kỳ 2025 - 2030, Tủa Thàng đặt mục tiêu phát triển du lịch thành ngành kinh tế mũi nhọn. Xã phấn đấu đón hơn 8.000 lượt khách, tổng doanh thu đạt 1,25 tỷ đồng, góp phần giảm tỷ lệ hộ nghèo xuống dưới 9%.

Để hiện thực hóa mục tiêu đó, địa phương xây dựng đề án phát triển du lịch sinh thái lòng hồ sông Đà, phát triển các tour trải nghiệm, xây dựng thôn Huổi Lóng thành điểm du lịch cộng đồng. Đồng thời kêu gọi đầu tư xây dựng bến thuyền Huổi Trẳng phục vụ du khách.

Cầu Pa Phông nổi bật giữa mặt hồ xanh biếc.

Chiều buông xuống, chúng tôi rời Tủa Thàng, không gian như chậm lại, lưu giữ những cảm xúc khó gọi thành tên. Tủa Thàng mộc mạc, bình yên nhưng đang từng ngày thay da đổi thịt. Tin rằng, với tiềm năng sẵn có cùng sự nỗ lực của cấp ủy, chính quyền và người dân, vùng đất Tủa Thàng hứa hẹn sẽ trở thành điểm đến đáng nhớ trên hành trình khám phá Tây Bắc của du khách.

Bài, ảnh: Mai Phương