Người dân Tủa Thàng kể rằng, kể từ khi Thủy điện Sơn La chính thức đóng đập tích nước vào tháng 5/2010, diện mạo vùng đất này đã đổi khác. Dòng sông Đà ngày nào chảy xiết giữa núi rừng nay mở rộng thành một vùng lòng hồ mênh mang, trải dài hàng chục héc ta. Trên mặt nước ấy, hàng chục đảo nhỏ nổi lên, nằm xen kẽ giữa sắc xanh của núi rừng, tạo nên một khung cảnh sơn thủy hữu tình. Cũng từ đó, vóc dáng “Hạ Long trên núi” hiện diện ngày một rõ ở nơi đây.

Từ điểm cao nhìn xuống, lòng hồ hiện ra như một dải lụa xanh mềm mại vắt qua những dãy núi đá vôi dựng đứng. Mùa thu, nước hồ trong xanh, soi rõ bóng núi và mây trời. Ven hồ, muôn hoa rừng đua nhau khoe sắc, khiến không gian thêm phần huyền ảo.

Chúng tôi xuống thuyền, bắt đầu hành trình khám phá lòng hồ Thủy điện Sơn La. Con thuyền rẽ nước chầm chậm, để lại sau lưng những gợn sóng nhỏ rồi nhanh chóng tan vào mặt hồ phẳng lặng. Hai bên là những mỏm núi đá vôi nhô ra, có đoạn tạo thành các “vịnh” nhỏ, nơi nước lấn sâu vào vách đá, dựng lên những bức tường đá sừng sững. Đến khu vực cầu Pa Phông, khúc sông uốn lượn hiện ra mềm mại như dải lụa giữa đại ngàn. Ngồi trên thuyền, chúng tôi cảm nhận rõ sự giao hòa giữa nước và núi, giữa tĩnh và động, một vẻ đẹp vừa gần gũi vừa hùng vĩ.

Cùng chuyến đi hôm ấy, anh Hoàng Tuấn Anh, du khách đến từ TP. Hồ Chí Minh chia sẻ: “Tôi đi nhiều nơi nhưng chưa nơi nào thiên nhiên vừa thơ mộng vừa hùng vĩ như ở đây. Tôi rất ấn tượng đoạn gần cầu Pa Phông, khúc sông uốn lượn; có đoạn lấn sâu vào vách núi, tạo thành những vịnh nhỏ với vách đá dựng đứng, nhìn rất cuốn hút”.

Hai bên lòng hồ còn có những ngôi nhà sàn của đồng bào Thái, Dao... nằm nép mình bên sườn núi, lưng tựa rừng, mặt hướng ra mặt nước. Khói bếp bảng lảng trong gió. Chúng tôi cảm nhận được cuộc sống nơi đây gắn chặt với núi rừng và lòng hồ, giản dị nhưng ấm áp. Sự xuất hiện của vùng lòng hồ rộng lớn cũng mở ra những hướng sinh kế mới cho người dân, từ đánh bắt thủy sản đến phục vụ du khách tham quan.

Nhận thấy tiềm năng đặc biệt từ cảnh quan lòng hồ, nhiều gia đình đã đầu tư thuyền chở khách tham quan; một số hộ phục vụ ăn uống. Chúng tôi gặp anh Vừ A Só, thôn Huổi Só khi anh đang chuẩn bị cho chuyến thuyền chiều. Anh Só kể gia đình đã đầu tư hơn 1 tỷ đồng để đóng thuyền, vừa chở khách tham quan khu vực lòng hồ, vừa vận chuyển hàng hóa. “Nhiều khách ban đầu chỉ muốn đi một vòng cho biết, nhưng khi đi thong dong thấy cảnh đẹp lại đề nghị tôi chở sang các xã giáp ranh của tỉnh Sơn La để tham quan thêm” - anh Só kể.

Ở thôn 2, chúng tôi gặp anh Tẩn A Dành, một trong những người đầu tư thuyền chở khách. Anh chia sẻ rằng, mỗi lần chở đoàn khách đi tham quan, nghe mọi người khen cảnh đẹp, thơ mộng, anh lại thấy vui và tự hào về quê hương mình. Với anh và nhiều người dân Tủa Thàng, làm du lịch không chỉ để thêm nguồn thu nhập mà còn là cách giới thiệu vẻ đẹp của mảnh đất này đến với nhiều người hơn.

Trao đổi với chúng tôi về tiềm năng, thế mạnh du lịch của địa phương, ông Phạm Quang Long, Chủ tịch UBND xã Tủa Thàng cho biết: Ngoài “Hạ Long trên núi”, Tủa Thàng còn có rừng ban cổ ở thôn Tà Si Láng, hang động Pê Răng Ky cùng nhiều cảnh quan thiên nhiên ưu ái dành tặng. Để khai thác hiệu quả các thế mạnh ấy, thời gian qua, xã đã đẩy mạnh công tác quảng bá, giới thiệu điểm đến; chủ động kết nối, phối hợp với các nhà đầu tư, các đơn vị du lịch, lữ hành đến khảo sát, đầu tư và kết nối tuyến.

Tủa Thàng cũng chú trọng đầu tư cơ sở hạ tầng phục vụ du lịch như giao thông, điện, nước sinh hoạt, nhà nghỉ lưu trú, tạo đòn bẩy thu hút du khách. Từ năm 2021 đến nay, xã đón khoảng 2.250 lượt khách du lịch. “Tuy nguồn thu từ dịch vụ, du lịch chưa nhiều, song đây là minh chứng khẳng định giá trị riêng của Tủa Thàng”, Chủ tịch UBND xã Phạm Quang Long khẳng định.

Về định hướng phát triển du lịch của địa phương trong thời gian tới, Chủ tịch UBND xã Phạm Quang Long cho biết: Xã đang tập trung xây dựng Đề án Phát triển du lịch sinh thái lòng hồ với trọng tâm là bảo tồn và phát huy giá trị bản sắc văn hóa các dân tộc. Cùng với đó là tăng cường liên kết phát triển kinh tế với các địa phương trong và ngoài tỉnh, nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng sẵn có. Tủa Thàng cam kết tạo môi trường thuận lợi để thu hút các nguồn lực đầu tư, đặc biệt là nguồn lực ngoài ngân sách vào lĩnh vực du lịch sinh thái và du lịch văn hóa cộng đồng. Các chương trình, dự án sẽ được triển khai gắn với mục tiêu bảo tồn cảnh quan, gìn giữ bản sắc văn hóa. Trong thời gian tới, xã tập trung xây dựng thôn Huổi Lóng trở thành thôn văn hóa - du lịch cộng đồng; phát triển du lịch cộng đồng tại thôn Tà Si Láng; hình thành các tour trải nghiệm lòng hồ Thủy điện Sơn La. Đồng thời, địa phương kêu gọi đầu tư xây dựng bến thuyền Huổi Trẳng trở thành bến chính phục vụ khách tham quan.

Rời Tủa Thàng khi sương chiều dần phủ nhẹ mặt nước, những mỏm núi đá soi bóng xuống lòng hồ xanh thẳm. “Hạ Long trên núi” lặng lẽ, sâu lắng khuất dần sau những hàng cây. Một vùng đất đang dần đánh thức tiềm năng với thiên nhiên hào phóng và con người chân thành. Chuyến đi khép lại, nhưng cảm giác say mê trước vẻ đẹp mộng mơ của Tủa Thàng vẫn còn đọng lại, như một lời hẹn cho những ngày trở lại trong tương lai.