Không có người quản lý bảo vệ chuyên trách nên khu vực di tích hang động Mùn Chung cỏ cây không được phát quang, vệ sinh.

Di tích hang động Mùn Chung nằm ở trung tâm bản Huổi Lóng, có vị trí thuận lợi, cách UBND xã Mùn Chung chưa đến 1km, cách quốc lộ 6 chừng vài chục mét. Chị Lò Thị Phủ, cán bộ văn hóa xã Mùn Chung cho biết: Mặc dù là di tích danh lam thắng cảnh cấp tỉnh, trong hang các nhũ đá lung linh huyền ảo, hình thù các loại con vật, đồ dùng sinh hoạt, màu sắc đẹp, bắt mắt người xem. Nhưng mấy năm qua hang Mùn Chung có rất ít người đến tham quan; thỉnh thoảng một số người dân địa phương và học sinh hiếu kỳ vào xem, còn du khách từ nơi khác đến thì gần như không có. Hang động được giao cho UBND xã Mùn Chung quản lý, nhưng thực tế không có người chuyên trách theo dõi quản lý bảo vệ. Hàng năm, Ðoàn thanh niên xã tổ chức một vài lần phát cỏ cây vệ sinh đường lên hang và khu vực quanh cửa hang. Không có kinh phí nên UBND xã không bố trí được người trông nom bảo vệ.

Thời điểm tháng 1/2019 chúng tôi đến, đường lên hang là lối mòn nhỏ đi qua nương trồng ngô của người dân bản Huổi Lóng. Ðường có độ dốc cao, hai bên rậm rạp. Trước cửa hang cỏ mọc cao đến nửa người, có nhiều đống củi nhỏ, do người vào đốt lửa sưởi sau đó không dọn. Anh Vũ Ðức Lâm, Phó Trưởng phòng Văn hóa và Thông tin huyện Tuần Giáo cho biết: Từ khi hang động Mùn Chung được công nhận di tích danh lam thắng cảnh cấp tỉnh, Phòng tham mưu cho UBND huyện tổ chức lễ công bố quyết định để người dân trong khu vực và du khách biết. Ðồng thời, huyện bố trí kinh phí xây dựng biển báo di tích trước cửa hang. Huyện ủy có nghị quyết về phát triển du lịch, UBND huyện ban hành Quyết định số 294/QÐ-UBND về Chương trình Phát triển du lịch huyện Tuần Giáo đến năm 2020 tầm nhìn đến năm 2030. Trong đó, có di tích hang động Mùn Chung. Tuy nhiên, do không có kinh phí nên di tích hang động Mùn Chung đến nay vẫn chưa có người chuyên trách làm nhiệm vụ quản lý, bảo vệ. Hạ tầng cơ sở phục vụ tham quan di tích chưa được đầu tư xây dựng. Công tác tuyên truyền, quảng bá, giới thiệu, xã hội hóa về di tích còn hạn chế, chưa thu hút được các nguồn lực đầu tư. Số lượng người đến tham quan, nghiên cứu khoa học, tìm hiểu di tích, du lịch sinh thái có quá ít, tiềm năng chưa được phát huy.

Ðể hang động Mùn Chung phát huy được tiềm năng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống văn hóa tinh thần cho người dân; di tích cần được đầu tư xây dựng hạ tầng cơ sở: đường giao thông lên khu vực di tích hang động, điện chiếu sáng trong hang, phát triển các dịch vụ phục vụ du khách tham quan; tăng cường quảng bá giới thiệu về di tích... nhiều hơn nữa trong thời gian tới.