- PV: Thưa bà, kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 có những điểm mới đáng chú ý nào?

- Bà Hoàng Tuyết Ban: Kỳ thi năm 2026 cơ bản giữ ổn định như năm 2025. Tuy nhiên, một số nội dung được điều chỉnh theo hướng tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong tổ chức thi; đơn giản hóa thủ tục hành chính; điều chỉnh quy định về thanh tra, kiểm tra phù hợp với mô hình quản lý mới. Những thay đổi này góp phần nâng cao tính minh bạch, khách quan và hiệu quả của kỳ thi.

Một số điểm cụ thể có thể kể đến như: Tích hợp giấy báo dự thi và thẻ dự thi thành một loại “Giấy báo dự thi”; mở rộng danh mục chứng chỉ ngoại ngữ được miễn thi trong xét tốt nghiệp; rút ngắn thời gian nhận đơn phúc khảo xuống còn 5 ngày; điều chỉnh diện ưu tiên theo nơi học THPT thay vì nơi thường trú. Các khâu của kỳ thi tiếp tục được siết chặt, đảm bảo tính nghiêm túc và công bằng.

- PV: Quy định thí sinh phải đạt tối thiểu 15 điểm mới đủ điều kiện đăng ký xét tuyển đại học đang được quan tâm. Bà đánh giá thế nào về tác động của quy định này?

- Bà Hoàng Tuyết Ban: Quy định này góp phần nâng cao chất lượng đầu vào của các trường đại học. Việc yêu cầu thí sinh đạt tối thiểu 15 điểm với 3 môn Toán, Ngữ văn và một môn thi khác giúp đảm bảo người học có nền tảng kiến thức cơ bản, từ đó giảm tình trạng sinh viên yếu kém hoặc bỏ học giữa chừng.

Ở góc độ học sinh, quy định này buộc các em phải nghiêm túc hơn trong học tập, hạn chế tình trạng học lệch, học tủ. Đối với tỉnh Điện Biên, dù ban đầu có thể tạo tâm lý lo lắng, nhất là với học sinh vùng khó khăn, nhưng về lâu dài đây là ngưỡng hợp lý, góp phần phân luồng hiệu quả, tránh lãng phí nguồn lực xã hội và cá nhân.

- PV: Kỳ thi tiếp tục định hướng đánh giá năng lực, vận dụng thực tiễn. Điều này đặt ra yêu cầu gì đối với các nhà trường?

- Bà Hoàng Tuyết Ban: Việc chuyển sang đánh giá năng lực đòi hỏi các nhà trường phải đổi mới phương pháp dạy học theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực của học sinh. Giáo viên cần xây dựng các chủ đề tích hợp, gắn với thực tiễn đời sống; hướng dẫn học sinh khai thác dữ liệu, phân tích và giải quyết vấn đề.

Thời gian qua, các trường trên địa bàn đã triển khai đồng bộ việc thiết kế lại kế hoạch bài dạy, tăng cường câu hỏi mở, tổ chức dạy học dự án và kiểm tra đánh giá theo hướng phân hóa. Các bài kiểm tra được xây dựng theo 3 cấp độ: Nhận biết, thông hiểu và vận dụng, trong đó chú trọng khả năng vận dụng cao, giúp học sinh không bỡ ngỡ trước cấu trúc đề thi mới.

- PV: Đến thời điểm này, công tác chuẩn bị cho kỳ thi tại Điện Biên được triển khai ra sao, thưa bà?

- Bà Hoàng Tuyết Ban: Sở đã tham mưu UBND tỉnh ban hành các quyết định liên quan đến tổ chức kỳ thi, thành lập Ban Chỉ đạo thi, xây dựng kế hoạch chi tiết phù hợp với hướng dẫn của Bộ GD&ĐT. Đồng thời, phối hợp chặt chẽ với các ngành như công an, y tế, điện lực, viễn thông, giao thông vận tải và chính quyền địa phương để chuẩn bị đầy đủ các điều kiện cần thiết.

Các cơ sở giáo dục đã chủ động rà soát chương trình, phân loại học sinh, tổ chức ôn tập phù hợp với từng đối tượng. Chúng tôi ưu tiên bố trí giáo viên có kinh nghiệm giảng dạy lớp cuối cấp, tổ chức tập huấn nghiệp vụ cho cán bộ coi thi, chấm thi; chuẩn bị cơ sở vật chất, thiết bị kỹ thuật phục vụ in sao đề thi, chấm thi và lưu trữ bài thi. Công tác phổ biến quy chế thi cũng được thực hiện rộng rãi đến học sinh và phụ huynh.

Dự kiến năm nay có khoảng 7.700 thí sinh dự thi, với 27 điểm thi được bố trí trên toàn tỉnh, đảm bảo thuận lợi nhất cho thí sinh.

- PV: Với đặc thù địa bàn miền núi, nhiều điểm thi phân tán, ngành giáo dục đã có giải pháp gì để đảm bảo kỳ thi diễn ra an toàn, nghiêm túc?

- Bà Hoàng Tuyết Ban: Địa hình miền núi khiến công tác vận chuyển đề thi, bài thi và đảm bảo an ninh tại các điểm thi gặp không ít khó khăn. Tuy nhiên, trên cơ sở kinh nghiệm các năm trước, Sở đã xây dựng phương án cụ thể cho từng khâu, đảm bảo nguyên tắc “rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm”.

Chúng tôi tăng cường phối hợp với lực lượng công an để đảm bảo an ninh, an toàn đề thi; phối hợp với ngành y tế đảm bảo công tác chăm sóc sức khỏe; với ngành điện lực, viễn thông để đảm bảo hạ tầng kỹ thuật thông suốt. Đồng thời, tổ chức tập huấn kỹ lưỡng cho cán bộ làm thi, nâng cao trách nhiệm và ý thức chấp hành quy chế, nhằm phòng ngừa tiêu cực.

- PV: Xin bà cho biết việc hỗ trợ thí sinh được triển khai ra sao? và bà có khuyến nghị gì đối với học sinh lớp 12?

- Bà Hoàng Tuyết Ban: Sở đã tham mưu ban hành chính sách hỗ trợ học sinh nội trú, bán trú, đặc biệt là học sinh vùng sâu, vùng xa, với các nội dung như hỗ trợ tiền ăn, ở, gạo và các chi phí sinh hoạt trong thời gian ôn thi. Hiện chúng tôi đang hoàn thiện dự toán kinh phí để triển khai trong thời gian tới.

Bên cạnh đó, phong trào giáo viên ôn tập miễn phí cho học sinh đang được khuyến khích và lan tỏa. Các nhà trường tạo điều kiện về cơ sở vật chất, thời gian để giáo viên tổ chức các lớp ôn tập tự nguyện; đồng thời có hình thức ghi nhận, khen thưởng phù hợp.

Đối với học sinh lớp 12, tôi khuyến nghị các em cần xác định mục tiêu rõ ràng, ôn tập có trọng tâm theo cấu trúc đề minh họa; rèn luyện kỹ năng làm bài và nắm chắc kiến thức cơ bản. Quan trọng hơn, các em cần giữ tâm lý ổn định, xây dựng kế hoạch ôn tập khoa học và tự tin bước vào kỳ thi. Đây không chỉ là kỳ thi kiến thức mà còn là sự thử thách về bản lĩnh và ý chí của mỗi học sinh.

- PV: Xin trân trọng cảm ơn bà!