Từ phương thức sản xuất nhỏ lẻ, dựa nhiều vào kinh nghiệm, người dân từng bước chuyển biến tư duy, chú trọng tuân thủ quy trình canh tác, nâng cao chất lượng nông sản và bảo đảm an toàn cho người tiêu dùng. Tại nhiều địa phương trong tỉnh, các mô hình sản xuất rau, cây ăn quả, cà phê, chè và một số sản phẩm nông nghiệp khác theo hướng hữu cơ, VietGAP đã và đang triển khai, mở rộng.
Thông qua việc tuân thủ quy trình sản xuất, kiểm soát nguồn vật tư đầu vào, ghi chép nhật ký canh tác và nâng cao ý thức của người sản xuất, chất lượng nông sản dần nâng lên. Đây được xem là “chìa khóa” góp phần xây dựng thương hiệu, đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường và mở rộng liên kết tiêu thụ.
Theo thống kê, sản xuất nông nghiệp theo hướng hữu cơ, VietGAP trên địa bàn tỉnh tiếp tục được quan tâm thúc đẩy. Toàn tỉnh hiện có 19,75ha sản xuất hữu cơ và 33,05ha trồng trọt được cấp chứng nhận VietGAP còn hiệu lực. Các cơ quan chuyên môn duy trì quản lý, theo dõi và hướng dẫn 16 vùng trồng đối với những cây trồng chủ lực như mắc ca, cà phê và cây ăn quả, góp phần từng bước chuẩn hóa quy trình sản xuất, nâng cao chất lượng và giá trị nông sản.
Từ năm 2017, Công ty TNHH Trà Phan Nhất, xã Mường Lạn chuyển sang sản xuất theo hướng sạch, sử dụng các loại thuốc phòng trừ sâu bệnh và chế phẩm sinh học có nguồn gốc hữu cơ. Đến nay, trong 17ha chè, 5ha đã được chứng nhận đạt chuẩn hữu cơ. Từ vùng nguyên liệu này, Công ty phát triển 9 sản phẩm chè chế biến, góp phần nâng cao giá trị và hướng tới sản xuất nông nghiệp bền vững.
Ông Phan Trọng Nhất, Giám đốc Công ty TNHH Trà Phan Nhất cho biết: “Việc phát triển sản phẩm hữu cơ giúp thương hiệu được định vị ở phân khúc cao hơn, tạo sự khác biệt và nâng cao sức cạnh tranh. Dù đây là hướng đi không dễ dàng nhưng khi thành công sẽ tạo ra lợi thế bền vững cho doanh nghiệp. Không chỉ được thị trường trong nước đón nhận, các sản phẩm chè của Công ty từng bước vươn ra thị trường quốc tế. Đặc biệt, sản phẩm Bạch trà đã được khách hàng Hàn Quốc đặt mua thường xuyên trong nhiều năm qua”.
Là một trong những hộ tham gia mô hình chăn nuôi gà Lạc Thủy theo quy trình VietGAHP, anh Cà Văn Minh, bản Nà Tòng được hướng dẫn áp dụng các quy trình chăn nuôi an toàn sinh học, bảo đảm vệ sinh, hạn chế nguy cơ ô nhiễm môi trường và nâng cao chất lượng sản phẩm.
“Tôi được hỗ trợ 200 con gà giống, vật tư thiết yếu và tập huấn kỹ thuật chăn nuôi theo tiêu chuẩn VietGAHP. Nhờ được hướng dẫn cụ thể và áp dụng đúng quy trình kỹ thuật, đàn gà sinh trưởng, phát triển tốt, tỷ lệ sống đạt 100%. Đây là cơ sở để gia đình tôi tiếp tục duy trì và mở rộng mô hình trong thời gian tới” - anh Minh chia sẻ.
Bên cạnh kết quả đạt được, phát triển nông nghiệp sạch, áp dụng quy trình hữu cơ, VietGAP trên địa bàn tỉnh đối mặt với không ít khó khăn, thách thức. Sản xuất hữu cơ còn manh mún, quy mô nhỏ; công nghệ chế biến, bảo quản chưa được đầu tư đồng bộ; mối liên kết giữa sản xuất và tiêu thụ chưa thực sự bền chặt. Những hạn chế này đang phần nào cản trở quá trình nâng cao giá trị gia tăng và phát huy đầy đủ tiềm năng của nông sản địa phương.
Hướng tới xây dựng nền nông nghiệp hàng hóa tập trung, xanh, thông minh và bền vững, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Điện Biên đã ban hành Nghị quyết số 11-NQ/TU về cơ cấu lại ngành nông nghiệp giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2035. Nghị quyết đặt mục tiêu đến năm 2030 xây dựng cơ sở dữ liệu và quản lý bằng công nghệ số đối với 50.000ha vùng trồng; trong đó, 300ha được ứng dụng công nghệ cao theo hướng sản xuất nông nghiệp thông minh. Đồng thời, tỉnh phấn đấu phát triển mới 200 sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên, có 2 sản phẩm nông sản được công nhận thương hiệu quốc gia và 2 sản phẩm xuất khẩu.
Có thể khẳng định, phát triển nông nghiệp theo hướng hữu cơ và tiêu chuẩn VietGAP không chỉ góp phần tạo ra những sản phẩm an toàn, chất lượng mà còn đặt “nền móng” cho quá trình chuyển đổi sang nền nông nghiệp xanh, hiện đại và bền vững. Từ đó, từng bước hình thành các chuỗi liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ hiệu quả, nâng cao giá trị nông sản, tạo động lực phát triển kinh tế nông thôn và mở rộng thị trường cho nông sản Điện Biên.
Bài, ảnh: Sầm Phúc