Chú trọng chăm sóc diện tích đã trồng
Thực hiện Kế hoạch số 1850/KH-UBND của UBND tỉnh về tổ chức trồng mới cây cà phê, mắc ca và thử nghiệm mô hình phát triển kinh tế không gian tầm thấp năm 2026, toàn tỉnh đã trồng mới 13.456,84ha cà phê, đạt 226,93% kế hoạch; nâng tổng diện tích cà phê lên 21.859,24ha, vượt mục tiêu 20.000ha vào năm 2030 theo Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh. Đối với cây mắc ca, diện tích trồng mới đạt 6.811,28ha, bằng 112,21% kế hoạch, nâng tổng diện tích toàn tỉnh lên 19.596,13ha. Đến nay, các diện tích trồng mới bảo đảm yêu cầu sinh trưởng, phát triển; tỷ lệ cây sống đối với cà phê đạt từ 85 - 95%, cây mắc ca đạt từ 85 - 100%.
Sau khi hoàn thành trồng mới, các địa phương tập trung chăm sóc, bảo vệ diện tích cây trồng, nhất là trong điều kiện mùa khô hanh, nhằm duy trì tỷ lệ sống và bảo đảm cây sinh trưởng ổn định.
Năm 2026, xã Tuần Giáo được giao trồng mới 140ha cà phê và 140ha mắc ca. Kết thúc vụ trồng, toàn xã đã trồng được 358,6ha cà phê, đạt 256,14% kế hoạch và 148,6ha mắc ca, đạt 106,14% kế hoạch. Ngay sau khi hoàn thành trồng mới, địa phương đã tổ chức nhiều đợt ra quân hướng dẫn người dân chăm sóc, bảo vệ vườn cây.
UBND xã chỉ đạo Trung tâm Dịch vụ tổng hợp phối hợp với Ban phát triển các bản thành lập các tổ công tác, cử cán bộ kỹ thuật trực tiếp xuống cơ sở kiểm tra, nắm tình hình và hướng dẫn người dân thực hiện các biện pháp chăm sóc. Nội dung tập trung vào tủ gốc giữ ẩm, xới xáo đất đúng cách, hạn chế thất thoát nước, bảo vệ bộ rễ; đồng thời vệ sinh vườn, bón phân hợp lý, cắt tỉa cành, tạo tán để cây thông thoáng, hạn chế sâu bệnh.
Năm 2026, hộ ông Quàng Văn Tin, bản Pha Nàng (xã Tuần Giáo) trồng mới 1,5ha cà phê. Sau khi xuống giống, ông Tin thường xuyên thăm vườn, chủ động chăm sóc để cây phát triển tốt.
Ông Tin cho biết: Được cán bộ Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã trực tiếp xuống bản hướng dẫn, gia đình tôi nắm rõ hơn kỹ thuật chăm sóc, bón phân, giữ ẩm cho cây. Tôi sẽ thường xuyên kiểm tra vườn, thực hiện đúng hướng dẫn để cây cà phê sinh trưởng tốt.
Chị Lò Thị Bon, Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Tuần Giáo cho biết: Trung tâm đã thành lập các nhóm, tổ công tác để bám sát địa bàn. Khi đến các bản, cán bộ lồng ghép tuyên truyền, hướng dẫn người dân kỹ thuật trồng, chăm sóc sau trồng và sử dụng phân bón hợp lý, hiệu quả. Qua đó giúp bà con chủ động hơn trong chăm sóc, bảo vệ diện tích cà phê, mắc ca đã trồng.
Theo ông Lê Xuân Cảnh, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, vụ trồng mới cà phê, mắc ca năm 2026 đạt kết quả tích cực trên cả 3 phương diện: Diện tích, chất lượng cây trồng và phạm vi triển khai. Hiện nay, Sở đã chỉ đạo các bộ phận chuyên môn phối hợp với chính quyền các xã kiểm tra lại toàn bộ diện tích vùng trồng, đồng thời hướng dẫn người dân chăm sóc để bảo đảm tỷ lệ sống cao, cây sinh trưởng, phát triển tốt. Cùng với đó, ngành đang xây dựng kế hoạch triển khai vụ trồng mới năm 2027.
Chủ động nguồn giống, sẵn sàng cho vụ mới
Năm 2027, tỉnh Điện Biên đặt mục tiêu trồng mới 20.000ha cà phê, trong đó 10.000ha từ nguồn ngân sách Nhà nước hỗ trợ và 10.000ha do người dân tự trồng; đồng thời phát triển thêm 10.000ha mắc ca trồng xen.
Thời điểm này, chính quyền các xã đang tập trung tuyên truyền, vận động người dân đăng ký diện tích trồng mới; phối hợp với lực lượng kiểm lâm rà soát quỹ đất, xác định những khu vực có điều kiện phù hợp. Đồng thời, triển khai chuẩn bị bảo đảm đủ số lượng, chất lượng cây giống khi bước vào vụ trồng.
Tại xã Mường Mùn, công tác chuẩn bị cho vụ trồng năm 2027 được triển khai ngay sau khi địa phương hoàn thành các chỉ tiêu trồng mới năm 2026. Năm 2027, xã Mường Mùn đăng ký gieo ươm cây giống phục vụ trồng mới trên 700ha cà phê. Để bảo đảm kế hoạch, UBND xã phối hợp với các cơ quan chức năng rà soát chặt chẽ diện tích, hiện trạng đất và điều kiện sản xuất của từng hộ; lựa chọn vùng trồng phù hợp, tuân thủ quy hoạch sử dụng đất cũng như các quy định về bảo vệ rừng, bảo vệ môi trường.
Cùng với đó, chính quyền xã tổ chức gieo ươm hạt giống cà phê, chủ động nguồn cây giống phục vụ vụ trồng mới. Nếu như năm 2026, xã tổ chức gieo ươm tập trung thì năm 2027, việc gieo ươm được triển khai tại hơn 150 tổ, nhóm thuộc 18 bản trồng cà phê trên địa bàn. Xã hỗ trợ hạt giống, hướng dẫn kỹ thuật để các tổ, nhóm chủ động tổ chức thực hiện, gắn trách nhiệm chăm sóc cây giống với từng cộng đồng dân cư.
Sáng 27/10, xã Mường Mùn tổ chức lễ xuống hạt gieo ươm cà phê, chính thức khởi động công tác chuẩn bị nguồn giống cho vụ trồng năm 2027. Đến nay, 100% các tổ, nhóm đã hoàn thành gieo ươm; các vườn ươm cơ bản sinh trưởng, phát triển tốt.
Ông Nguyễn Mạnh Hùng, Chủ tịch UBND xã Mường Mùn cho biết: “UBND xã đã chỉ đạo phòng chuyên môn phối hợp chặt chẽ với đơn vị cung ứng giống hướng dẫn, kiểm tra quy trình kỹ thuật; bảo đảm hạt giống có nguồn gốc rõ ràng, vườn ươm đáp ứng điều kiện về nguồn nước, thoát nước và chăm sóc cây con. Các nhóm hộ được hướng dẫn thực hiện nghiêm quy trình gieo hạt, tưới nước, điều chỉnh ánh sáng, phòng trừ sâu bệnh; thường xuyên theo dõi sinh trưởng, lựa chọn cây giống đạt tiêu chuẩn trước khi đưa ra trồng”.
Bên cạnh chuẩn bị nguồn giống, xã cũng chú trọng kết nối với doanh nghiệp, hợp tác xã, tổ hợp tác nhằm từng bước hình thành chuỗi liên kết từ cung ứng giống, trồng, chăm sóc đến thu mua, chế biến và tiêu thụ sản phẩm. Các cơ quan chuyên môn, bí thư chi bộ, trưởng bản bám sát địa bàn, hướng dẫn người dân chuẩn bị đất đai, nguồn lực sản xuất, thực hiện đúng thời vụ; thường xuyên kiểm tra tiến độ và kịp thời tháo gỡ khó khăn trong quá trình triển khai.
Với sự chủ động, chuẩn bị sớm, bài bản, kỳ vọng tỉnh Điện Biên tiếp tục hoàn thành và vượt mục tiêu trồng mới cà phê, mắc ca năm 2027, góp phần phát triển các vùng nguyên liệu tập trung, từng bước nâng cao giá trị và tính bền vững của ngành nông nghiệp địa phương.