Hiện nay, toàn tỉnh có 247 HTX đang hoạt động với tổng vốn điều lệ trên 775,6 tỷ đồng và 3.962 thành viên tham gia. Từng bước nâng cao hiệu quả hoạt động, nhiều HTX chủ động đổi mới tư duy, phương thức tổ chức sản xuất, khẳng định vai trò nòng cốt của kinh tế tập thể.

Thông qua việc kết nối nông dân với doanh nghiệp, tổ chức sản xuất theo chuỗi giá trị, đẩy mạnh ứng dụng khoa học, kỹ thuật vào sản xuất, các HTX đã góp phần nâng cao năng suất, chất lượng, giá trị nông sản và tạo nền tảng cho phát triển nông nghiệp bền vững.

Mỗi mùa cà phê chín, người trồng cà phê ở xã Quài Tở giờ đây không còn thấp thỏm chờ thương lái hay canh cánh nỗi lo đầu ra. Bởi phía sau những vườn cà phê là sự đồng hành của các HTX, đóng vai trò "bà đỡ" trong liên kết sản xuất, thu mua và bao tiêu sản phẩm, giúp người dân yên tâm phát triển vùng nguyên liệu theo hướng bền vững.

Sở hữu 1.635,18ha cà phê, Quài Tở đang khẳng định vị thế là một trong những vùng sản xuất cà phê trọng điểm của tỉnh. Tuy nhiên, khi diện tích và sản lượng không ngừng gia tăng, áp lực tìm kiếm đầu ra ổn định cho sản phẩm cũng lớn hơn, đặt ra yêu cầu phải hình thành chuỗi liên kết sản xuất, tiêu thụ hiệu quả.

Để từng bước tháo gỡ nút thắt, tháng 1/2024, HTX Cà phê Pha Đin được thành lập, mở hướng đi mới cho người trồng cà phê địa phương. Trên quy mô liên kết 120ha, HTX tổ chức sản xuất theo quy trình thống nhất.

Anh Sùng A Dia, Giám đốc HTX Cà phê Pha Đin cho biết: "HTX xác định liên kết sản xuất và bao tiêu sản phẩm là giải pháp cốt yếu để nâng cao giá trị hạt cà phê. Chúng tôi hướng dẫn người dân áp dụng quy trình canh tác an toàn, thu mua toàn bộ sản lượng trong vùng liên kết, đồng thời từng bước xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường tiêu thụ".

Là thành viên HTX Cà phê Pha Đin, gia đình anh Vừ A Dơ, bản Chế Á có 4ha cà phê được bao tiêu sản phẩm. Anh Dơ phấn khởi cho hay: "Trước đây, mỗi vụ thu hoạch gia đình đều lo tìm đầu ra. Từ khi tham gia HTX, sản phẩm được thu mua ổn định, giá cả hợp lý, lại được hướng dẫn kỹ thuật nên năng suất, chất lượng đều tốt hơn. Chúng tôi rất yên tâm gắn bó với cây cà phê".

Nhiều năm trở lại đây, dứa Na Sang đã trở thành niềm tự hào của người dân địa phương, bởi hương thơm dịu, vị ngọt thanh đặc trưng. Thế nhưng, do sản xuất chủ yếu theo quy mô nhỏ lẻ, thiếu liên kết, quy trình canh tác chưa đồng bộ khiến chất lượng quả không đồng đều, giá trị kinh tế chưa cao.

Mang khát vọng đưa hương vị dứa Na Sang đến với nhiều thị trường hơn, HTX Dứa Na Sang đã xây dựng chuỗi liên kết sản xuất và tiêu thụ trên diện tích 500ha.

Từ diện tích canh tác manh mún, HTX Dứa Na Sang từng bước hình thành vùng nguyên liệu tập trung, thống nhất quy trình sản xuất, nâng cao chất lượng và xây dựng thương hiệu. Nhờ đó, đầu ra của quả dứa ngày càng ổn định, giá trị sản phẩm nâng lên, tạo động lực để người dân yên tâm mở rộng diện tích, phát triển sản xuất theo hướng bền vững.

Ông Lê Thanh Tâm, Giám đốc HTX Dứa Na Sang chia sẻ: "Liên kết sản xuất không chỉ giúp người dân giải quyết đầu ra mà còn thay đổi tư duy làm nông nghiệp theo hướng chuyên nghiệp. HTX sẽ tiếp tục mở rộng vùng nguyên liệu, nâng cao chất lượng sản phẩm, xây dựng thương hiệu và kết nối thị trường để quả dứa Na Sang ngày càng khẳng định vị thế trên thị trường".

Khẳng định vai trò, các HTX trên địa bàn tỉnh trở thành cầu nối giữa người dân với thị trường, giữa sản xuất với khoa học công nghệ và các nguồn lực phát triển.

Thông qua hoạt động liên kết, hỗ trợ kỹ thuật, xây dựng thương hiệu và mở rộng đầu ra cho sản phẩm, các HTX góp phần nâng cao thu nhập cho thành viên, thay đổi tư duy sản xuất và tạo sinh kế bền vững cho người dân, nhất là ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Những năm qua, cùng với việc triển khai kịp thời cơ chế, chính sách của Trung ương và địa phương, tỉnh Điện Biên đặc biệt chú trọng đồng hành, hỗ trợ phát triển HTX. Từ hỗ trợ thành lập mới, tư vấn phương án sản xuất, đào tạo nhân lực đến xúc tiến thương mại, chuyển giao khoa học - kỹ thuật, nhiều HTX đã từng bước vượt qua khó khăn, mở rộng quy mô sản xuất, nâng cao giá trị sản phẩm và tạo thêm việc làm, thu nhập cho thành viên.

Ông Tô Văn Tuân, Phó Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh cho biết: "HTX giữ vai trò quan trọng trong việc liên kết nông dân với doanh nghiệp và thị trường. Liên minh HTX tỉnh tiếp tục hỗ trợ các HTX nâng cao năng lực quản trị, xây dựng vùng nguyên liệu, phát triển thương hiệu và mở rộng thị trường tiêu thụ, góp phần nâng cao giá trị nông sản, tăng thu nhập cho thành viên và phát triển nông nghiệp bền vững".

Đến nay tỉnh Điện Biên đã hỗ trợ triển khai hơn 240 dự án liên kết sản xuất gắn với tiêu thụ nông sản, với tổng kinh phí trên 282 tỷ đồng. Từ những vùng sản xuất nhỏ lẻ, manh mún, nhiều địa phương đã hình thành vùng nguyên liệu tập trung, xây dựng chuỗi liên kết từ sản xuất đến chế biến và tiêu thụ. Mỗi chuỗi liên kết được hình thành là thêm một "điểm tựa" để người nông dân yên tâm sản xuất, giảm chi phí, nâng cao giá trị nông sản và từng bước xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, bền vững.

Bài, ảnh: Sầm Phúc