Điểm nhấn kinh tế đầu năm

Quý I/2026, trong khí thế thi đua sôi nổi, tin tưởng và đồng thuận của toàn Đảng bộ, chính quyền và nhân dân các dân tộc tỉnh phấn đấu thực hiện thắng lợi các mục tiêu Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XV và Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đề ra, bức tranh kinh tế của Điện Biên ghi nhận những gam màu tươi sáng khi các trụ cột tăng trưởng duy trì nhịp ổn định. Tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) theo giá so sánh (chỉ số giá gốc năm 2020) ước tăng 9,04% so với cùng kỳ năm trước, xếp thứ 4/9 tỉnh miền núi, xếp thứ 13/34 tỉnh, thành phố.

Nhìn vào cấu trúc tăng trưởng kinh tế của tỉnh trong 3 tháng đầu năm cho thấy khu vực đang đóng vai trò “đầu kéo” đạt mức tăng cao như dịch vụ (ước đạt trên 4.427,8 tỷ đồng, tăng 9,12%), công nghiệp và xây dựng (ước đạt trên 1.109,9 tỷ đồng, tăng 12,67%); phản ánh rõ nét sự bứt phá mạnh mẽ của hoạt động thương mại, du lịch và công nghiệp - xây dựng.

Ngành Du lịch ghi nhận bước tăng trưởng ấn tượng khi toàn tỉnh đón khoảng 550.000 lượt khách, tăng 29% so với cùng kỳ. Tổng thu từ du lịch đạt gần 1.000 tỷ đồng, tăng 30%. Làn sóng du lịch đầu xuân với hàng loạt hoạt động văn hóa, du lịch lớn tổ chức đầu năm, Lễ hội Hoa Ban đã tạo hiệu ứng trong phát triển kinh tế. Hoạt động thúc đẩy tuyên truyền, quảng bá hình ảnh con người, bản sắc văn hóa đồng bào các dân tộc, di tích lịch sử, cảnh quan thiên nhiên và điểm đến du lịch đặc trưng gắn với vẻ đẹp hoa ban của tỉnh. Tạo không khí vui tươi phấn khởi, để lại ấn tượng tốt đẹp đối với du khách trong và ngoài nước về mảnh đất, con người Điện Biên.

Nông nghiệp tiếp tục giữ vai trò là trụ đỡ của nền kinh tế. Sản xuất nông, lâm nghiệp, thủy sản duy trì ổn định; nhiều cây trồng chủ lực như cà phê, mắc ca, cao su, cây ăn quả phát triển tốt. Đáng chú ý, tỉnh chuẩn bị tốt điều kiện để trồng mới hơn 5.000ha cà phê và 2.500ha mắc ca trong năm 2026, hướng tới xây dựng vùng sản xuất hàng hóa quy mô lớn.

Điểm sáng nổi bật trong bức tranh kinh tế quý I của tỉnh là đến ngày 19/3, đã giải ngân hơn 711 tỷ đồng, đạt 16,64% tổng kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao, xếp thứ 2/34 tỉnh, thành phố trong cả nước. Đây là tín hiệu tích cực, cho thấy sự chuyển biến quyết liệt trong chỉ đạo điều hành và tính chủ động trong tổ chức thực hiện ngay từ những tháng đầu năm. Tốc độ giải ngân sớm giúp dòng vốn đầu tư công chuyển động nhanh chóng, tạo hiệu ứng kích hoạt các nguồn lực xã hội, thúc đẩy tiến độ công trình dự án trọng điểm, cải thiện môi trường đầu kinh doanh, đặc biệt nâng cao năng lực cạnh tranh của tỉnh. Kết quả này có ý nghĩa quan trọng, tạo động lực để Điện Biên tăng trưởng các quý tiếp theo, thay vì dồn vào những tháng cuối năm.

Tháo gỡ “điểm nghẽn”, tạo động lực phát triển

Dù đạt nhiều kết quả tích cực, nhưng tốc độ tăng trưởng kinh tế quý I vẫn chưa đạt mục tiêu kịch bản tăng trưởng đề ra. Khó khăn đã được nhận diện và chỉ rõ, như thu ngân sách trên địa bàn chưa đạt kỳ vọng, một số nguồn thu quan trọng như tiền sử dụng đất và xổ số chưa bảo đảm theo dự toán. Tiến độ triển khai một số dự án đầu tư công và dự án ngoài ngân sách trọng điểm còn chậm, công tác giải phóng mặt bằng chưa đáp ứng yêu cầu. Ngoài ra, việc lập và phê duyệt quy hoạch ở một số địa phương chưa đáp ứng tiến độ đề ra; năng lực của một bộ phận cán bộ cơ sở còn hạn chế; giá nhiên liệu, nguyên liệu biến động...

Để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng 9,66% trong quý II/2026, Điện Biên xác định triển khai đồng bộ giải pháp trọng tâm, tháo gỡ “điểm nghẽn”, khơi thông động lực tăng trưởng. Triển khai quyết liệt hơn nữa các giải pháp về thu ngân sách, đảm bảo hoàn thành đạt và vượt mục tiêu, chỉ tiêu thu ngân sách trong quý II và 6 tháng đầu năm. Đây là thách thức lớn đòi hỏi toàn hệ thống chính trị tiếp tục phát huy tinh thần quyết tâm cao, hành động quyết liệt, đồng bộ, tập trung tháo gỡ khó khăn, khai thác tối đa dư địa tăng trưởng.

Tiếp tục bám sát nghị quyết, chương trình hành động của Trung ương và của tỉnh, đặc biệt là các định hướng lớn nhằm bảo đảm tính thống nhất trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành. Đồng thời, chủ động rà soát, điều chỉnh kịch bản tăng trưởng phù hợp với tình hình thực tế. Tập trung đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công, đẩy nhanh tiến độ các dự án. Nhất là các công trình trường phổ thông nội trú liên cấp, dự án cấp điện nông thôn, dự án chuyển tiếp giai đoạn 2021 - 2025; phấn đấu hoàn thành dứt điểm dự án đường Thanh Minh - Độc Lập trước ngày 30/6/2026.

Tập trung đẩy nhanh tiến độ công tác chuẩn bị đầu tư các dự án trọng điểm được xác định là một trong những nhiệm vụ then chốt. Các dự án: Tuyến cao tốc Sơn La - Điện Biên - Cửa khẩu Tây Trang (giai đoạn 1), đầu tư nâng cấp đường từ quốc lộ 12 đến Cửa khẩu A Pa Chải, dự án điện, hạ tầng nông thôn… được xác định là động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng, mở rộng không gian phát triển. Nghị quyết số 292/NQ-HĐND ngày 13/3/2026 đã phê duyệt chủ trương đầu tư dự án đầu tư đoạn tuyến cao tốc Sơn La - Điện Biên - Cửa khẩu Tây Trang (giai đoạn 1) mở ra trục kết nối chiến lược giữa Điện Biên và các tỉnh khu vực Tây Bắc, góp phần tạo cú hích tháo gỡ điểm nghẽn về hạ tầng vốn là rào cản lớn đối với sự phát triển của Điện Biên.

Trong lĩnh vực nông nghiệp, tỉnh tiếp tục đẩy mạnh tái cơ cấu theo hướng sản xuất hàng hóa, nâng cao giá trị gia tăng. Việc triển khai kế hoạch trồng mới cây cà phê, mắc ca và thí điểm mô hình phát triển kinh tế tầm thấp năm 2026 kỳ vọng sẽ tạo bước đột phá cho kinh tế nông thôn. Khu vực công nghiệp tiếp tục thúc đẩy các dự án năng lượng, nhất là điện mặt trời, thủy điện, điện gió. Kết hợp với đẩy nhanh tiến độ các công trình lưới điện nhằm bảo đảm cung ứng điện ổn định cho sản xuất và sinh hoạt.

Kích hoạt mạnh mẽ dịch vụ, du lịch - động lực tăng trưởng quan trọng, Điện Biên tiếp tục khai thác hiệu quả giá trị văn hóa, lịch sử, cảnh quan thiên nhiên; đa dạng hóa sản phẩm du lịch, nâng cao chất lượng dịch vụ, kéo dài thời gian lưu trú và tăng chi tiêu của du khách. Thực hiện kế hoạch phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, các đơn vị, doanh nghiệp triển khai các ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản lý, sản xuất; phát triển nông nghiệp số, kinh tế số từng bước mở ra không gian tăng trưởng mới cho địa phương.

Việc xác định đúng và tập trung tháo gỡ kịp thời “điểm nghẽn” đang được Điện Biên quyết liệt chỉ đạo ngay từ những ngày đầu quý II. Mục tiêu tăng trưởng hai con số 11,02% trong năm 2026 đã trở thành cam kết hành động, đòi hỏi kỷ luật thực thi và sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt của cả hệ thống chính trị cùng với nỗ lực của cộng đồng doanh nghiệp và người dân.

Tinh thần “Chỉ bàn làm, không bàn lùi” biến quyết tâm thành hành động, rõ người, rõ việc và rõ kết quả đang tạo nên những chuyển biến thực chất trong tổ chức thực hiện, củng cố niềm tin vào mục tiêu tăng trưởng của tỉnh trong 9 tháng cuối năm.