Theo Nghị quyết số 11-NQ/TU ngày 31/12/2025 của Tỉnh ủy Điện Biên về cơ cấu lại ngành nông nghiệp theo hướng hàng hóa tập trung, xanh, thông minh và bền vững, đến năm 2030 tỉnh đặt mục tiêu duy trì và phát triển ổn định diện tích cà phê khoảng 5.000ha; trong đó, trên 80% diện tích sản xuất theo quy trình bền vững; 100% sản phẩm cà phê chủ lực được truy xuất nguồn gốc. Giá trị sản xuất trên 1ha đất trồng trọt phấn đấu đạt trên 150 triệu đồng/năm.

Thực hiện Nghị quyết, toàn huyện Mường Ảng (cũ) có khoảng 4.000ha cà phê; trong đó, riêng xã Mường Ảng chiếm gần 1.800ha. Năm 2025, sản phẩm cà phê Mường Ảng đã được cấp chỉ dẫn địa lý. Đây là bước ngoặt quan trọng sau nhiều năm sản phẩm cà phê Mường Ảng khẳng định chất lượng trên thị trường. Chị Hà Thị Kim Phước, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Mường Ảng cho biết: “Chỉ dẫn địa lý cũng đặt ra yêu cầu khắt khe hơn về quy trình canh tác, thu hái, chế biến và bảo quản. Do đó, nhiều hộ trồng cà phê trên địa bàn đã chuyển sang sản xuất theo hướng bền vững như: Thay thế phân bón hóa học, tăng sử dụng phân hữu cơ, thu hái quả chín và sơ chế đúng quy trình. Hướng tới giữ trọn hương vị đặc trưng của cà phê Mường Ảng, đồng thời nâng cao giá trị kinh tế trên cùng đơn vị diện tích”.

Cùng với cà phê, tại nhiều vùng trồng cây ăn quả của Điện Biên, xu hướng canh tác hữu cơ, hạn chế thuốc bảo vệ thực vật, tăng cường phân bón vi sinh cũng trở thành lựa chọn chủ đạo. Những vườn cam, bưởi canh tác theo phương pháp hữu cơ hứa hẹn mùa quả ngọt. Với cây ăn quả, Nghị quyết 11-NQ/TU xác định, phát triển cây ăn quả tập trung, ưu tiên các sản phẩm có lợi thế như cam, bưởi; mở rộng diện tích lên khoảng 10.000ha vào năm 2030; trong đó diện tích sản xuất theo hướng VietGAP, hữu cơ và tương đương trên 60%. Tỉnh đặt mục tiêu hình thành các vùng chuyên canh gắn với cơ sở sơ chế, chế biến và liên kết tiêu thụ theo chuỗi giá trị. Điển hình như Công ty TNHH Cara Farm Việt Nam, thuộc phường Mường Thanh đã liên kết chế biến, tiêu thụ sản phẩm bưởi với quy mô gần 25ha, thu hút 35 hộ dân tại xã Mường Ảng tham gia. Công ty thực hiện thu mua cam, bưởi của các hộ liên kết với tổng giá trị hàng trăm triệu đồng, góp phần ổn định đầu ra, nâng cao thu nhập cho người dân.

Bà Nguyễn Thị Lan Hương, Giám đốc Công ty TNHH Cara Farm Việt Nam, tỉnh Điện Biên chia sẻ: “Nghị quyết 11 giúp người trồng không còn sản xuất manh mún, nhỏ lẻ mà từng bước tham gia vào chuỗi liên kết với doanh nghiệp, hợp tác xã. Sản phẩm làm ra không chỉ để bán tươi tại vườn mà hướng đến chế biến sâu, nâng cao giá trị gia tăng. Ngoài liên kết, mới đây, doanh nghiệp còn đầu tư nhà xưởng đạt tiêu chuẩn HACCP cùng kho lạnh tiêu chuẩn để bảo quản nông sản sau thu hoạch, phục vụ chế biến sâu”.

Tháng 2, tháng 3 hằng năm cũng là thời điểm hoa mắc ca bung nở. Không phô trương sắc màu, hoa mắc ca âm thầm chuẩn bị cho một mùa quả được xem là “vàng trắng” của người nông dân. Nếu Nghị quyết 11-NQ/TU đặt ra mục tiêu: Với cà phê là nâng cao giá trị trên một đơn vị diện tích thì đối với một số cây trồng khác như mắc ca, Nghị quyết có định hướng mở rộng quy mô rõ ràng hơn, hình thành vùng nguyên liệu tập trung gắn với chế biến sản phẩm. Từ chỗ là cây trồng thử nghiệm, đến nay mắc ca đã được đưa vào quy hoạch phát triển dài hạn của tỉnh. Định hướng đến năm 2030 Điện Biên phấn đấu mở rộng diện tích mắc ca lên khoảng 8.000 - 10.000ha, hình thành vùng nguyên liệu tập trung gắn với nhà máy chế biến; xây dựng ít nhất 3 chuỗi liên kết sản xuất - tiêu thụ mắc ca bền vững.

Đằng sau mỗi con số cụ thể là yêu cầu chuyển đổi tư duy sản xuất. Người dân không còn trồng theo phong trào mà sẽ phải bám sát quy hoạch, lựa chọn giống phù hợp thổ nhưỡng, liên kết với doanh nghiệp bao tiêu sản phẩm. Nghị quyết 11-NQ/TU đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP ngành nông, lâm, thủy sản bình quân 4,5 - 5%/năm giai đoạn 2026 - 2030; tỷ lệ sản phẩm nông nghiệp chủ lực được sản xuất theo quy trình an toàn, bền vững đạt trên 70%; tỷ lệ cơ giới hóa trong sản xuất nông nghiệp đạt trên 60%. Đặc biệt, chuyển đổi số trong nông nghiệp được xác định là khâu đột phá, với mục tiêu 100% vùng sản xuất tập trung áp dụng hệ thống truy xuất nguồn gốc, từng bước ứng dụng công nghệ thông minh trong quản lý, tưới tiêu, dự báo dịch bệnh.

Hoa nở là tự nhiên, quy luật tất yếu của đất trời. Nhưng để hoa kết thành những mùa quả bền lâu, cần sự chăm chút, ứng dụng kỹ thuật của con người và sự đồng hành của chủ trương đúng đắn: Từng bước chuyển từ sản xuất nhỏ lẻ sang nông nghiệp hàng hóa; khai thác tài nguyên đơn thuần sang phát triển hài hòa với thiên nhiên cùng kỳ vọng ngắn hạn sang tầm nhìn dài hạn.

Xuân này, trên những diện tích sản xuất các loại cây trồng chủ lực mùa hoa đã thắm, mang lại niềm tin thắng lợi vào vụ thu hoạch mới và nền nông nghiệp tập trung, xanh - thông minh - bền vững trong tương lai gần.