Thời gian qua, hoạt động thương mại - dịch vụ trên địa bàn tỉnh có nhiều chuyển biến tích cực, phát triển cả về số lượng, quy mô và chất lượng, từng bước đáp ứng tốt hơn nhu cầu sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng của người dân. Hệ thống phân phối hàng hóa ngày càng được mở rộng, với mạng lưới cửa hàng bán buôn, bán lẻ phát triển rộng khắp, vươn tới các địa bàn nông thôn, vùng sâu, vùng xa, miền núi, biên giới. Sự phát triển của mạng lưới thương mại không chỉ tạo thuận lợi cho người dân tiếp cận hàng hóa thiết yếu, mà còn góp phần rút ngắn khoảng cách thị trường giữa các khu vực, thúc đẩy lưu thông hàng hóa, mở rộng đầu ra cho sản phẩm địa phương, kích thích sản xuất và tiêu dùng.

Theo đó, 6 tháng đầu năm tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng trên địa bàn tỉnh ước đạt 16.665,84 tỷ đồng, tăng 15,25% so với cùng kỳ năm trước, đạt 53,16% kế hoạch năm, trong đó: Bán lẻ hàng hóa ước đạt 12.638,26 tỷ đồng; dịch vụ lưu trú, ăn uống 1.492,98 tỷ đồng; dịch vụ khác: 2.531,20 tỷ đồng... Tổng giá trị xuất nhập khẩu hàng hóa, dịch vụ và thương mại biên giới ước đạt 82,91 triệu USD, tăng 26,68% so với cùng kỳ năm trước và đạt 51,82% kế hoạch năm.

Tại cửa hàng tạp hóa gia đình ông Lương Đình Trọng, chợ bản Phủ, xã Thanh An, hoạt động mua bán hàng hóa diễn ra khá tấp nập. Ông Trọng cho biết: “Những năm gần đây, giao thương phát triển, đời sống người dân được nâng cao nên nhu cầu mua sắm tăng. Bởi vậy, gia đình đã nhập thêm các mặt hàng thiết yếu khác để phục vụ nhu cầu của người dân. Các mặt hàng luôn được gia đình lựa chọn nhà phân phối uy tín, ưu tiên dùng hàng có chất lượng tốt, có nguồn gốc, giấy kiểm định chất lượng, vì thế người dân rất tin dùng”.

Hiện nay, tại 45/45 xã, phường trên địa bàn tỉnh, các loại hình thương mại - dịch vụ ngày càng phát triển đa dạng, năng động, từng bước đáp ứng tốt hơn nhu cầu sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng của người dân. Bên cạnh hệ thống chợ truyền thống, mạng lưới siêu thị, trung tâm thương mại, cửa hàng tiện ích, cửa hàng tự chọn và các điểm bán lẻ hoạt động theo chuỗi đang được mở rộng cả về số lượng, quy mô và phương thức phục vụ. Qua đó, từng bước đáp ứng yêu cầu phát triển của thị trường, tạo nền tảng để khu vực thương mại - dịch vụ tiếp tục phát huy vai trò là một trong những động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của tỉnh.

Xã Mường Mùn đang tập trung khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế, tạo chuyển biến tích cực trong phát triển thương mại - dịch vụ. Cấp ủy, chính quyền xã chú trọng huy động và lồng ghép các nguồn lực từ chương trình, dự án để đầu tư, hoàn thiện kết cấu hạ tầng, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động giao thương, sản xuất, kinh doanh.

Ông Trần Trung Kiên, Phó Chủ tịch UBND xã Mường Mùn cho biết: Nhờ sự quan tâm, vào cuộc quyết liệt của cấp ủy, chính quyền cùng sự năng động của người dân, hoạt động buôn bán, kinh doanh trên địa bàn xã diễn ra khá nhộn nhịp. Hiện xã duy trì 7 hợp tác xã và 122 hộ kinh doanh cá thể, tạo việc làm, tăng thu nhập cho người dân, góp phần thúc đẩy kinh tế địa phương phát triển. Từ đầu năm đến nay, xã đã cấp mới Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh cho 36 hộ gia đình, cho thấy hoạt động sản xuất, kinh doanh đang có xu hướng mở rộng, sức sống của thị trường ngày càng được nâng lên.

Sự gia tăng các hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ không chỉ mở rộng cơ hội việc làm, nâng cao thu nhập và chất lượng cuộc sống của người dân, mà còn góp phần củng cố an ninh chính trị, giữ vững trật tự, an toàn xã hội. Qua đó, thương mại - dịch vụ ngày càng khẳng định vai trò là một trong những động lực quan trọng, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của tỉnh; 6 tháng đầu năm 2026, tổng sản phẩm trên địa bàn tỉnh (GRDP) theo giá so sánh năm 2020 ước đạt 15.437,32 tỷ đồng, tăng 8,67% so với cùng kỳ năm trước, xếp thứ 5/9 tỉnh khu vực Trung du và miền núi phía Bắc, đứng thứ 17/34 tỉnh, thành phố trên cả nước.

Để phát triển thương mại - dịch vụ, thời gian tới tỉnh quan tâm bố trí, hỗ trợ nguồn lực để các địa phương đầu tư xây mới, nâng cấp hệ thống giao thông, chợ và hạ tầng thương mại, từng bước hoàn thiện mạng lưới phục vụ lưu thông, phân phối hàng hóa. Cùng với đó, tỉnh chú trọng hoàn thiện cơ chế, chính sách, tạo môi trường đầu tư thuận lợi, khuyến khích, thu hút các thành phần kinh tế tham gia phát triển hệ thống trung tâm thương mại, siêu thị, khách sạn, nhà hàng và các loại hình dịch vụ...

Các địa phương chú trọng nâng cao hiệu quả hoạt động xúc tiến thương mại, xây dựng thương hiệu hàng hóa; phối hợp với các lực lượng chức năng bình ổn, kiểm soát thị trường, chống buôn lậu, gian lận thương mại để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và các doanh nghiệp cung ứng hàng hóa. Đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp, cơ sở sản xuất, kinh doanh và người dân tiếp cận kỹ năng phát triển thương mại điện tử, tiêu thụ sản phẩm trên các sàn thương mại điện tử, đẩy mạnh hình thức mua sắm trực tuyến, thanh toán trực tuyến.

Thương mại - dịch vụ đang ngày càng khẳng định vai trò là động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, tạo việc làm, nâng cao thu nhập, bảo đảm an sinh xã hội và cải thiện đời sống Nhân dân. Đây là nền tảng quan trọng để Điện Biên tiếp tục phát huy các nguồn lực, đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế, nâng cao sức cạnh tranh và hướng tới mục tiêu phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.