Với lợi thế về điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng và hệ sinh thái đa dạng, Điện Biên đã phát triển nhiều sản phẩm OCOP mang đặc trưng riêng như: Gạo Điện Biên, cà phê Mường Ảng, chè Tủa Chùa, dứa Mường Nhà, mắc ca Tuần Giáo… cùng nhiều sản phẩm dược liệu bản địa. Đến nay, toàn tỉnh có 147 sản phẩm OCOP, trong đó 142 sản phẩm đạt 3 sao và 5 sản phẩm đạt 4 sao. Nhiều sản phẩm sau khi được công nhận đạt chuẩn OCOP đã mở rộng thị trường tiêu thụ, có mặt tại các siêu thị, cửa hàng đặc sản và sàn thương mại điện tử, thậm chí vươn ra thị trường quốc tế.
Sản phẩm thịt trâu sấy Lò Duyên của cơ sở sản xuất kinh doanh Lò Thị Duyên, xã Na Sang được công nhận là sản phẩm OCOP 3 sao năm 2022. Sau khi sản phẩm được công nhận OCOP, cơ sở chú trọng việc quản lý chất lượng, hoàn thiện bao bì, tem nhãn và sử dụng nhãn hiệu OCOP đúng quy định. Đồng thời, tăng cường quảng bá, giới thiệu sản phẩm thông qua các hội chợ xúc tiến thương mại và nền tảng số. Nhờ đó, sản lượng tiêu thụ của cơ sở tăng rõ rệt, thị trường tiêu thụ mở rộng ra nhiều tỉnh, thành phố như: Hà Nội, Hưng Yên, Phú Thọ, Quảng Ninh, Thái Nguyên, Ninh Bình, TP. Hồ Chí Minh…
Tuy nhiên, không ít sản phẩm sau khi được công nhận OCOP vẫn duy trì quy mô sản xuất nhỏ lẻ, chất lượng thiếu ổn định hoặc thay đổi bao bì, nhãn mác nhưng không cập nhật đầy đủ theo hồ sơ đã đăng ký. Một số chủ thể sử dụng logo OCOP chưa đúng quy cách, hoặc tiếp tục sử dụng nhãn hiệu khi đã hết thời hạn chứng nhận. Điều này ảnh hưởng đến tính minh bạch của sản phẩm, tiềm ẩn nguy cơ làm giảm uy tín chung của thương hiệu OCOP địa phương. Trong khi đó, công tác kiểm tra, giám sát việc sử dụng nhãn hiệu OCOP tại một số địa phương vẫn gặp không ít khó khăn do số lượng sản phẩm ngày càng tăng, nhiều chủ thể sản xuất phân tán ở vùng sâu, vùng xa.
Chất lượng sản phẩm là quan trọng nhưng nhãn hiệu cũng giữ vai trò đặc biệt trong việc tạo dựng niềm tin với người tiêu dùng và nâng cao giá trị thương mại cho sản phẩm. Vì vậy, cùng với việc hỗ trợ các chủ thể nâng cao chất lượng sản phẩm, cơ quan chuyên môn tăng cường hướng dẫn, kiểm tra việc quản lý và sử dụng nhãn hiệu chứng nhận OCOP đúng quy định. Việc sử dụng nhãn hiệu OCOP không đơn thuần chỉ là gắn logo lên bao bì mà còn gắn với trách nhiệm duy trì chất lượng, nguồn gốc và uy tín thương hiệu sản phẩm.
Nhằm siết chặt công tác quản lý, Văn phòng Điều phối nông thôn mới Trung ương đã ban hành quy chế quản lý và sử dụng nhãn hiệu chứng nhận OCOP năm 2026. Quy chế quy định rõ điều kiện sử dụng nhãn hiệu, quyền và trách nhiệm của các chủ thể OCOP. Đồng thời tăng cường công tác hậu kiểm nhằm bảo đảm các sản phẩm sau khi được công nhận duy trì đúng tiêu chuẩn chất lượng như hồ sơ đã đăng ký. Theo quy chế quản lý và sử dụng nhãn hiệu chứng nhận “OCOP ONE COMMUNE ONE PRODUCT OF VIETNAM”, nhãn hiệu OCOP là biểu trưng chung của chương trình OCOP Việt Nam, chỉ được sử dụng đối với sản phẩm đã được cơ quan có thẩm quyền công nhận đạt hạng sao theo quy định.
Việc sử dụng nhãn hiệu chứng nhận trên nhãn hàng hóa, bao bì, phương tiện quảng bá, giới thiệu sản phẩm được chứng nhận OCOP phải thực hiện theo quy định. Sản phẩm được công nhận 3 sao, 4 sao, 5 sao phải gắn số sao dưới nhãn hiệu chứng nhận, được quy định cụ thể về quy cách gắn sao. Nhãn hiệu chứng nhận phải được đặt ở vị trí trang trọng, dễ nhìn, dễ đọc trên nhãn hàng hóa, bao bì sản phẩm và các tài liệu, phương tiện liên quan.
Việc quy định quản lý và sử dụng nhãn hiệu chứng nhận OCOP không chỉ tạo lợi thế cạnh tranh trên thị trường, mà còn trở thành động lực để các chủ thể nâng cao chất lượng sản phẩm. Hành vi gắn nhãn hiệu OCOP lên sản phẩm không đủ điều kiện, sử dụng nhãn hiệu sai quy định hoặc tiếp tục sử dụng khi đã bị đình chỉ đều có thể bị xử lý.
Chị Lò Chúc Chi, Giám đốc HTX Hoa Ban Trắng, phường Mường Lay cho biết: Sản phẩm khẩu xén, chí chọp của đơn vị được công nhận OCOP 3 sao không chỉ giúp mở rộng thị trường tiêu thụ mà còn đặt ra yêu cầu cao hơn trong việc duy trì chất lượng và quản lý nhãn hiệu sản phẩm. Chứng nhận OCOP là uy tín của sản phẩm và cũng là uy tín của địa phương. Nếu không quản lý tốt, để chất lượng giảm sút hoặc sử dụng nhãn hiệu không đúng quy định sẽ làm mất niềm tin của khách hàng. Vì vậy, chúng tôi luôn xác định phải giữ chất lượng ổn định, sản xuất minh bạch và chấp hành đầy đủ quy định trong sử dụng nhãn hiệu chứng nhận OCOP.
Để nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng nhãn hiệu chứng nhận OCOP, Điện Biên cần tiếp tục hỗ trợ các chủ thể chuẩn hóa quy trình sản xuất, ứng dụng công nghệ số trong truy xuất nguồn gốc và quảng bá sản phẩm. Đồng thời tăng cường hậu kiểm, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm nhằm bảo vệ uy tín chung của chương trình. Việc quản lý chặt chẽ và sử dụng hiệu quả nhãn hiệu chứng nhận OCOP góp phần nâng cao giá trị sản phẩm địa phương, tạo nền tảng quan trọng để Điện Biên xây dựng thương hiệu nông sản đặc trưng theo hướng chất lượng, an toàn và bền vững.