Cuối năm 2023, tại Tiểu khu 617, khoảnh 3, thuộc bản Sảo, xã Tuần Giáo, hai anh em Lò Văn Định (sinh năm 1967) và Lò Văn Đoàn (sinh năm 1969) đã tự ý chặt phá rừng lấy đất trồng sắn, cà phê và lấy gỗ làm nhà. Ban công tác mặt trận bản Sảo, cán bộ kiểm lâm và chính quyền địa phương đã nhiều lần tuyên truyền, nhắc nhở đây là khu vực rừng phòng hộ, không được chặt phá, song hai đối tượng vẫn cố tình vi phạm.
Theo kết quả điều tra, khu vực bị phá thuộc quy hoạch rừng phòng hộ, chưa giao, chưa cho thuê do UBND xã Quài Cang (nay là xã Tuần Giáo) quản lý, bảo vệ. Tổng diện tích rừng bị hủy hoại là 12.270m2. Cơ quan chức năng xác định hành vi của Định và Đoàn đủ yếu tố cấu thành tội hủy hoại rừng theo Điều 243 Bộ luật Hình sự. Ngày 7/5/2026, Định và Đoàn đã bị cơ quan chức năng bắt tạm giam để điều tra làm rõ.
Không chỉ chặt phá rừng, việc sử dụng lửa thiếu an toàn cũng gây ra những hậu quả nghiêm trọng đối với rừng. Ngày 30/10/2026, Tòa án nhân dân khu vực 4 tỉnh Điện Biên xét xử, tuyên phạt Thào A Hồng (sinh năm 1991, trú tại bản Huổi Sang, xã Nà Hỳ) 2 năm tù về tội vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy; đồng thời buộc bồi thường hơn 181,7 triệu đồng.
Lực lượng kiểm lâm rà soát, kiểm tra thực địa diện tích rừng.
Trước đó, khoảng 13 giờ 44 phút ngày 3/4/2026, tại Km6+300, quốc lộ 4H, Hồng sử dụng lửa đốt ong lấy mật nhưng không bảo đảm an toàn, khiến lửa bén vào thực bì rồi cháy lan sang rừng. Khi phát hiện đám cháy, Hồng không tổ chức dập lửa, không thông báo cơ quan chức năng mà rời khỏi hiện trường. Vụ cháy gây thiệt hại 83.600m2 rừng sản xuất, trị giá hơn 181,7 triệu đồng. Trong quá trình chữa cháy, vụ việc còn khiến 2 người tử vong và 4 người bị thương.
Hai vụ việc cho thấy những hậu quả từ hành vi cố tình xâm hại rừng và sự chủ quan trong phòng cháy, chữa cháy. Đây cũng là lời cảnh báo về trách nhiệm chấp hành pháp luật, ý thức bảo vệ tài nguyên rừng của mỗi người dân. Việc phát hiện, xử lý kịp thời các vụ việc không chỉ góp phần bảo vệ diện tích rừng hiện có mà còn có tác dụng cảnh báo, răn đe, phòng ngừa vi phạm trong cộng đồng.
Từ đầu năm đến nay, lực lượng kiểm lâm phát hiện 322 vụ vi phạm trong lĩnh vực lâm nghiệp; trong đó 269 vụ phá rừng trái pháp luật, gồm 133 vụ phá rừng để trồng cà phê, tập trung tại Tuần Giáo và Mường Ảng. Các vụ việc đều được phát hiện, xử lý theo quy định. Cùng với xử lý vi phạm, công tác tuyên truyền và tuần tra được đẩy mạnh. Toàn tỉnh tổ chức 689 buổi tuyên truyền với 41.995 lượt người tham gia; vận động 34.563 lượt người ký cam kết bảo vệ rừng. Hệ thống loa truyền thanh thôn, bản thực hiện 966 lượt phát sóng với tổng thời lượng 823 giờ. Các lực lượng tổ chức 3.751 lượt tuần tra với 18.260 người tham gia.
Bà Lò Thị Thi, Phó Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm tỉnh cho biết: Lực lượng kiểm lâm tiếp tục phối hợp với cơ quan chức năng tăng cường phòng ngừa, phát hiện, đấu tranh và xử lý nghiêm tội phạm, vi phạm pháp luật trong lĩnh vực lâm nghiệp. Đồng thời, nâng cao trách nhiệm của các cơ quan quản lý Nhà nước trong công tác bảo vệ, phát triển rừng; đẩy mạnh tuyên truyền để người dân chủ động tham gia bảo vệ rừng, không tiếp tay cho các hành vi vi phạm và kịp thời tố giác những trường hợp xâm hại rừng.
Bảo vệ rừng là trách nhiệm chung của cộng đồng không chỉ của lực lượng chuyên môn. Cùng với tăng cường kiểm tra, tuần tra, xử lý nghiêm vi phạm, việc nâng cao ý thức cộng đồng, chủ động phòng ngừa và kịp thời phát hiện nguy cơ cháy rừng, phá rừng sẽ góp phần bảo vệ diện tích rừng hiện có, giữ gìn môi trường sinh thái và tài nguyên thiên nhiên.