Cuba đang đối mặt với cuộc khủng hoảng kinh tế nghiêm trọng. Hiện nay, đảo quốc Caribe này đang thiếu nhiên liệu kéo dài do nguồn cung nhập khẩu bị gián đoạn; dự trữ ngoại tệ hạn chế và các biện pháp trừng phạt kinh tế vẫn chưa được nới lỏng.

Tình trạng này khiến nhiều nhà máy điện phải cắt giảm công suất, dẫn tới mất điện luân phiên trên diện rộng, đặc biệt là tại các tỉnh ngoài Thủ đô La Habana. Hệ thống giao thông công cộng, sản xuất công nghiệp và hoạt động du lịch - một trong những nguồn thu ngoại tệ chủ lực của Cuba, đều bị ảnh hưởng rõ rệt.

Trong đó, việc hạn chế nhiên liệu gây thách thức lớn đối với các đường bay dài liên quan đến những thị trường khách quan trọng như Nga và Canada. Khách từ hai nước trên vốn mang lại nguồn thu lớn cho ngành Du lịch Cuba với khoảng 3 tỷ USD doanh thu mỗi năm và được xem là nguồn thu ngoại tệ quan trọng.

Đời sống xã hội cũng gánh chịu không ít tác động tiêu cực. Cuba đã phát đi cảnh báo rằng, các hãng hàng không quốc tế sẽ không còn có thể tiếp nhiên liệu do tình trạng thiếu nhiên liệu hàng không. Các bệnh viện và cơ sở y tế phải dựa vào máy phát điện dự phòng, trong khi nhiều trường học và cơ quan hành chính phải điều chỉnh giờ làm việc để phù hợp với lịch cắt điện. Hoạt động vận tải hàng hóa bị đình trệ từng phần, làm gia tăng chi phí phân phối lương thực và hàng hóa thiết yếu.

Chính phủ Cuba đã buộc phải triển khai các biện pháp tiết kiệm khẩn cấp và điều phối lại việc phân bổ năng lượng cho các lĩnh vực thiết yếu như y tế và thực phẩm, đồng thời kêu gọi người dân chia sẻ khó khăn, tăng cường kiểm soát thị trường nhằm tránh đầu cơ nhiên liệu.

Để chung tay hỗ trợ Cuba vượt qua giai đoạn khó khăn, nhiều quốc gia đã bày tỏ sự ủng hộ và cam kết hỗ trợ. Venezuela - đối tác năng lượng truyền thống của Cuba, tuyên bố sẽ tìm cách duy trì các chuyến tàu chở dầu và thỏa thuận để tránh vấp phải các rào cản từ phía Mỹ.

Nga cũng khẳng định sẵn sàng mở rộng hợp tác năng lượng, bao gồm cung cấp nhiên liệu, đầu tư cải tạo nhà máy điện và hỗ trợ kỹ thuật nhằm nâng cao hiệu suất hệ thống điện quốc gia của Cuba. Theo Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov, Mátxcơva sẽ tìm cách tham gia vào "đối thoại mang tính xây dựng" với Mỹ về cuộc khủng hoảng năng lượng ngày càng sâu sắc của Cuba.

Trong khi đó, Mexico cho biết sẽ tăng cường hợp tác song phương trong lĩnh vực năng lượng và xem xét hỗ trợ khẩn cấp nếu cần thiết. Nước này cuối tuần qua đã vận chuyển hơn 800 tấn hàng hóa viện trợ nhân đạo cho Cuba. Một số quốc gia khác ở khu vực Caribe, Mỹ Latinh, châu Á... cũng nhấn mạnh tinh thần đoàn kết, coi việc bảo đảm an ninh năng lượng cho Cuba là yếu tố quan trọng đối với ổn định khu vực.

Bên cạnh các đối tác truyền thống, Cuba cũng nhận được tín hiệu tích cực từ một số tổ chức quốc tế và cơ chế hợp tác đa phương. Các chương trình hỗ trợ kỹ thuật về năng lượng tái tạo và cải thiện lưới điện đã được thúc đẩy nhanh hơn nhằm giúp nước này giảm phụ thuộc vào nhiên liệu nhập khẩu.

Trong các tuyên bố gần đây, giới chức Cuba cho biết đang đẩy mạnh phát triển điện mặt trời và điện gió, coi đây là hướng đi chiến lược lâu dài để ứng phó với tình trạng thiếu hụt nhiên liệu.

Đây đều là những nguồn lực quý báu và kịp thời, giúp Cuba ổn định tình hình trước mắt, trong bối cảnh tình trạng cạn kiệt nhiên liệu không chỉ gây áp lực lên hệ thống điện mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống sinh hoạt của người dân.

Tuy nhiên, các chuyên gia nhận định, dù hỗ trợ từ bên ngoài có ý nghĩa thiết thực, song về lâu dài Cuba vẫn cần đẩy mạnh cải cách cơ cấu kinh tế, mở rộng hợp tác đầu tư và nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng để giảm tính dễ tổn thương trước biến động bên ngoài.

Nhìn chung, việc nhiều quốc gia nhanh chóng lên tiếng hỗ trợ Cuba trong giai đoạn khó khăn cho thấy, đoàn kết khu vực và hợp tác đa phương vẫn là xu hướng nổi bật trong quan hệ quốc tế. Những thách thức trước mắt là rất lớn, nhưng xét về trung và dài hạn có thể coi là cơ hội để Cuba tái cấu trúc hệ thống năng lượng, mở rộng nguồn cung thay thế và củng cố an ninh năng lượng quốc gia.