Xã Na Sang là nơi sinh sống của nhiều dân tộc như Thái, Mông, Hoa, Khơ Mú, Kinh và Kháng. Mỗi dân tộc có những nét đặc trưng riêng trong trang phục, thể hiện bản sắc văn hóa và đời sống tinh thần của cộng đồng.

Trang phục của đồng bào Mông Hoa nổi bật với kỹ thuật thêu tay, ghép vải và cách phối màu, tạo nên những họa tiết mang dấu ấn riêng. Với phụ nữ Mông Hoa, việc thêu, may trang phục không chỉ đáp ứng nhu cầu sinh hoạt mà còn là cách gìn giữ những giá trị văn hóa truyền thống dân tộc.

Trong thời gian nông nhàn, nhiều chị em đã thêu thùa, may vá, chuẩn bị trang phục để sử dụng trong dịp lễ, Tết. Từ những đường kim, mũi chỉ đến cách tạo hình, phối màu, các kỹ thuật được tiếp nối thông qua quá trình thực hành và trao truyền kinh nghiệm trong gia đình, cộng đồng. Chị Hạng Thị Dợ, bản Cổng Trời, chia sẻ: “Các họa tiết trên trang phục được truyền lại qua nhiều thế hệ. Chúng tôi luôn nỗ lực gìn giữ; qua quá trình thực hành, kỹ thuật ngày càng thành thạo và có thể sáng tạo thêm những mẫu hoa văn mới, tự tay làm trang phục truyền thống”.

Trang phục truyền thống của người Khơ Mú cũng mang những nét đặc sắc, thể hiện qua khăn cuốn đầu, áo, váy và dây lưng. Để hoàn thành một bộ trang phục, người phụ nữ phải trải qua nhiều công đoạn, đòi hỏi sự kiên trì và khéo léo. Nghề thêu, may thường được truyền từ bà, mẹ sang con gái từ khi còn nhỏ, bắt đầu bằng những họa tiết đơn giản rồi từng bước hoàn thiện kỹ năng.

Theo chị Cà Thị Dua, bản Na Sang, trang phục truyền thống chủ yếu được sử dụng trong dịp lễ, tết và những sự kiện quan trọng của gia đình. Số người biết làm trang phục ngày càng ít, khiến việc trao truyền kỹ thuật và kinh nghiệm cho thế hệ trẻ trở thành vấn đề đáng quan tâm.

Thực tế cho thấy, các nét đẹp trang phục không chỉ cần được gìn giữ thông qua việc sử dụng trong sinh hoạt văn hóa mà còn phải được bảo tồn từ chính những kỹ năng làm ra sản phẩm. Khi người biết nghề ngày càng ít, việc khuyến khích thế hệ trẻ học thêu, may có ý nghĩa quan trọng trong duy trì bản sắc văn hóa, tránh để những hoa văn và kỹ thuật truyền thống dần mai một.

Để gìn giữ nét đẹp trang phục các dân tộc, xã Na Sang đã triển khai nhiều hoạt động truyền dạy nghệ thuật tạo hoa văn trên trang phục truyền thống của người Mông Hoa. Cuối năm 2025, địa phương đã tổ chức lớp học cho 40 học viên tại bản Sa Lông 1 và bản Cổng Trời. Trong tháng 10/2026, Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã phối hợp với bản Chiêu Ly tổ chức lớp truyền dạy cho 50 học viên.

Ông Nguyễn Xuân Trưởng, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Na Sang cho biết, xã đang đẩy mạnh tuyên truyền, phát huy vai trò của các nghệ nhân trong việc truyền dạy thêu, may trang phục truyền thống cho thế hệ trẻ. Qua đó giúp đồng bào dân tộc nâng cao ý thức, tích cực tham gia vào hoạt động bảo tồn, phát huy giá trị bản sắc văn hóa truyền thống gắn với phát triển du lịch.

Việc bảo tồn, phát huy giá trị nét đẹp trang phục là yêu cầu cấp thiết hiện nay, không chỉ góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa, nâng cao đời sống tinh thần mà còn được khai thác để phát triển du lịch. Cùng với chính quyền địa phương, mỗi người dân cần nêu cao ý thức, tự hào về giá trị của những di sản văn hóa dân tộc nói chung và trang phục truyền thống nói riêng, từ đó có những đóng góp thiết thực trong việc gìn giữ, bảo tồn và phát huy giá trị trang phục truyền thống của dân tộc trong đời sống hiện đại.