Sau đợt mưa lớn kéo dài, đặt ra yêu cầu cấp bách về việc bảo đảm an toàn cho người dân tại các khu vực có nguy cơ cao. Tại bản Nậm Cút, nhiều hộ dân bất an khi nền nhà và khu vực xung quanh xuất hiện các vết nứt lớn. Qua rà soát thực tế, chính quyền địa phương xác định có 5 hộ dân với 20 nhân khẩu nằm trong vùng nguy cơ sạt lở cao, có thể xảy ra sập đổ nhà ở bất cứ lúc nào. Xã Nậm Nèn đã khẩn trương huy động các lực lượng tổ chức di dời toàn bộ các hộ dân và tài sản ra khỏi khu vực nguy hiểm.

Những ngày này, điểm Trường Mầm non và Tiểu học Nậm Cút trở thành nơi ở tạm của các hộ dân phải sơ tán. Dù cuộc sống nhiều xáo trộn, song điều quan trọng nhất là người dân đã được đưa đến nơi an toàn. Các điều kiện sinh hoạt thiết yếu được địa phương quan tâm bảo đảm để người dân yên tâm trước mắt trong thời gian chờ đánh giá mức độ ổn định của khu vực bị ảnh hưởng. Chính quyền xã cũng phối hợp các đơn vị liên quan thành lập đoàn công tác kiểm tra, khảo sát thực tế tại hiện trường vị trí lún sụt nền mặt đường.

Kết quả đánh giá sơ bộ cho thấy, nguyên nhân do mưa lớn kéo dài nhiều ngày kết hợp với hoạt động thi công Thủy điện Nậm Mức 2. Vết nứt mặt đường cách vị trí thi công trong lòng sông Nậm Mức khoảng 100 - 120m. Hiện nay, dọc quốc lộ 6 vẫn còn 2 hộ dân sinh sống trong khu vực xuất hiện các vết nứt đất, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn.

Trước diễn biến phức tạp, xã Nậm Nèn đang duy trì lực lượng trực 24/24 giờ tại các điểm có nguy cơ cao; thường xuyên theo dõi diễn biến các vết nứt, cắm biển cảnh báo, tuyên truyền nâng cao ý thức phòng tránh thiên tai cho người dân và sẵn sàng triển khai các phương án di dời khi cần thiết. Xã cũng chỉ đạo các cơ quan, đơn vị liên quan làm việc cùng đại diện đơn vị thi công thủy điện cùng các hộ bị ảnh hưởng kê khai tài sản, đo đạc kiểm đếm lên phương án đền bù cho các hộ.

Theo phương án thống nhất, nếu việc gia cố nền đất của Công ty Cổ phần Đầu tư Nậm Mức 2 bảo đảm an toàn, người dân sẽ được trở về nơi ở cũ. Trường hợp không bảo đảm điều kiện sinh sống, đơn vị liên quan sẽ phối hợp hỗ trợ kinh phí để người dân tìm địa điểm ở mới phù hợp.

Không chỉ ở bản Nậm Cút, nguy cơ sạt lở còn xuất hiện tại bản Nậm Nèn 1. Gia đình ông Lò Văn Thọ phát hiện nhiều vết nứt tại nền nhà và khu vực đất phía sau. Các vết nứt tiếp tục phát triển, ăn sâu vào khu vực giữa nền nhà, sát hàng cột đầu tiên của dãy phòng ngủ.

Với phương châm “4 tại chỗ”, địa phương đã huy động tối đa lực lượng công an, quân sự, dân quân tự vệ, lực lượng an ninh cơ sở cùng cán bộ, công chức và các tổ chức đoàn thể hỗ trợ gia đình di chuyển tài sản, vật dụng sinh hoạt thiết yếu đến nơi an toàn.

Hiện gia đình ông Thọ đang sinh hoạt tạm thời tại Nhà văn hóa bản Nậm Nèn. Do địa phương chưa có quỹ đất tái định cư, trong khi nguyện vọng của gia đình là tiếp tục sinh sống gần khu vực cũ, xã đang phối hợp tìm phương án phù hợp để dựng lại nhà ở, đồng thời thực hiện các chế độ, chính sách hỗ trợ theo quy định.

Ngoài khu dân cư, nhiều công trình hạ tầng trên địa bàn xã cũng chịu ảnh hưởng nặng nề. Tại Km430+950, quốc lộ 6 xuất hiện cung sạt taluy âm và nền đường dài khoảng 52m. Mặt đường xuất hiện nhiều vết nứt rộng từ 5 - 12cm, ăn sâu vào nền đường từ 0,5 - 2,5m, độ lún từ 5 - 8cm. Đây là tuyến giao thông huyết mạch nên nguy cơ sạt lở tiếp tục phát triển có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến giao thông và đời sống dân sinh.

Ông Đặng Anh Tuấn, Chủ tịch UBND xã Nậm Nèn cho biết: Đối với các hộ dân còn nằm trong khu vực nguy hiểm, địa phương cùng các đơn vị liên quan đang theo dõi sát diễn biến từng ngày để chủ động các phương án ứng phó. Mục tiêu cao nhất là bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản của người dân. Song song với việc hỗ trợ người dân, các đơn vị liên quan cũng khẩn trương triển khai các giải pháp khắc phục hạ tầng. Trong khi đó, Công ty Cổ phần Đầu tư Nậm Mức 2 cũng triển khai các biện pháp khắc phục trước mắt như đắp hoàn trả mặt đường bằng cấp phối đá dăm, lu lèn chặt, ngăn nước chảy vào các vết nứt và đẩy nhanh tiến độ thi công kè lòng sông nhằm ổn định nền đường quốc lộ 6. Đơn vị duy trì kiểm tra thường xuyên tại các khu vực dân cư có nguy cơ ảnh hưởng để kịp thời phối hợp xử lý khi xuất hiện tình huống mới.

Trước diễn biến ngày càng cực đoan của thời tiết, việc di dời dân khỏi vùng nguy hiểm chỉ là giải pháp trước mắt. Điều người dân Nậm Nèn mong mỏi hơn cả là có được nơi ở ổn định, lâu dài và an toàn trước thiên tai. Vì vậy, UBND xã Nậm Nèn đề nghị các cơ quan chức năng của tỉnh quan tâm kiểm tra, đánh giá mức độ nguy hiểm của các khu vực sạt lở; đồng thời hỗ trợ khảo sát, xác định vị trí và bố trí nguồn kinh phí tái định cư cho các hộ dân đang sinh sống tại những nơi có nguy cơ cao.

Mùa mưa đang đến rất gần với nhiều diễn biến khó lường, song tin tưởng với sự vào cuộc khẩn trương, quyết liệt của chính quyền địa phương cùng tinh thần trách nhiệm của các đơn vị liên quan sẽ giúp các hộ dân vùng nguy cơ sạt lở sớm có được nơi ở an toàn, ổn định cuộc sống.

Mai Phương