Trong dòng chảy chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, trẻ em tiếp cận internet và thiết bị số ngày càng phổ biến, đặc biệt trong môi trường học đường và gia đình. Trên địa bàn tỉnh Điện Biên, ở nhiều trường học, học sinh đã được làm quen với bài giảng điện tử, học trực tuyến và khai thác tài nguyên số phục vụ học tập. Tuy nhiên, sự chênh lệch về điều kiện hạ tầng, kỹ năng số giữa các khu vực khiến công tác định hướng, bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng càng trở nên quan trọng hơn.

Thầy Dương Tiến Công, Hiệu trưởng Trường Phổ thông dân tộc bán trú THCS Mường Nhé, xã Mường Nhé cho biết: “Chủ động nhận diện những mối nguy hại trên không gian mạng, nhà trường đã đưa nội dung giáo dục kỹ năng số, kỹ năng sử dụng internet an toàn vào các hoạt động giảng dạy và sinh hoạt ngoại khóa. Hướng dẫn các em cách nhận biết thông tin tích cực, tránh truy cập vào những nội dung không phù hợp và phối hợp với phụ huynh quản lý việc sử dụng thiết bị thông minh của học sinh ngay tại gia đình".

Ở Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học Bản Bua, xã Búng Lao, việc giáo dục kỹ năng số được lồng ghép phù hợp với lứa tuổi học sinh. Ngay từ lớp học đầu cấp, các em được làm quen với những quy tắc cơ bản khi sử dụng internet như không chia sẻ thông tin cá nhân, không truy cập các đường link lạ và biết tìm đến thầy cô, cha mẹ khi gặp tình huống bất thường trên mạng.

Cô Vũ Thị Thoan, Hiệu trưởng nhà trường chia sẻ: "Ở vùng cao không ít phụ huynh kỹ năng công nghệ còn hạn chế dẫn đến khó khăn trong việc giám sát, hướng dẫn con em sử dụng internet an toàn. Trong khi đó, trẻ em lại tiếp cận nhanh với thiết bị số nhưng chưa đủ khả năng nhận diện rủi ro, dễ bị tác động bởi thông tin xấu độc hoặc các hành vi lôi kéo trên mạng xã hội. Vì vậy, nhà trường xác định giáo dục kỹ năng số là nhiệm vụ thường xuyên trong quá trình dạy học. Nhà trường tăng cường lồng ghép trong các môn học, tổ chức các hoạt động trải nghiệm, phối hợp chặt chẽ với phụ huynh để cùng nhau tạo môi trường sử dụng internet an toàn, lành mạnh cho học sinh”.

Cùng với những hoạt động giáo dục trong môi trường học đường, hiện nay các cấp, các ngành, các địa phương trên địa bàn tỉnh tăng cường nhiều giải pháp nhằm bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em trong bối cảnh chuyển đổi số. Nhiều chương trình tuyên truyền, phổ biến kỹ năng sử dụng internet an toàn được triển khai, từng bước giúp trẻ em hình thành thói quen sử dụng internet có kiểm soát, biết lựa chọn thông tin phù hợp và chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ khi gặp tình huống rủi ro.

Tại xã Na Sang, “Diễn đàn trẻ em” năm 2026 với sự tham gia của đông đảo học sinh trên địa bàn đã mang đến không gian trao đổi cởi mở, trực tiếp bày tỏ suy nghĩ, nguyện vọng của mình về học tập, vui chơi, cũng như những vấn đề liên quan đến an toàn trên môi trường sống và không gian mạng. Những câu hỏi, đề xuất của trẻ em được lãnh đạo xã và các cơ quan liên quan lắng nghe, trao đổi và giải đáp.

Ông Nguyễn Võ Nam, Phó Chủ tịch UBND xã Na Sang cho biết: “Diễn đàn là hoạt động rất thiết thực, là cơ hội để trẻ em được nói lên tiếng nói của mình, được bày tỏ những suy nghĩ, mong muốn liên quan trực tiếp đến đời sống học tập và sinh hoạt. Qua các ý kiến, kiến nghị tại diễn đàn, chúng tôi sẽ tiếp thu, tổng hợp để có những giải pháp phù hợp hơn trong công tác chăm sóc, bảo vệ và giáo dục trẻ em trên địa bàn. Đặc biệt, trong bối cảnh hiện nay, việc trang bị kỹ năng an toàn trên môi trường mạng cho trẻ em là nội dung được địa phương quan tâm nhằm giúp các em sử dụng internet một cách lành mạnh, an toàn và hiệu quả”.

Năm 2026, Tháng hành động Vì trẻ em có chủ đề “Trẻ em hạnh phúc, an toàn vững bước trong kỷ nguyên số”. Tại lễ phát động do UBND tỉnh Điện Biên phối hợp với Tổ chức Tầm nhìn thế giới tại Việt Nam tổ chức vừa qua, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Minh Phú nhấn mạnh, trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, trẻ em đang có nhiều cơ hội tiếp cận tri thức, phát triển kỹ năng và mở rộng khả năng kết nối. Tuy nhiên, cùng với đó là những nguy cơ mới trên môi trường mạng như thông tin độc hại, bạo lực mạng, xâm hại trực tuyến và các tác động tiêu cực đến tâm lý, nhân cách trẻ em. Vì vậy, công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em cần được đổi mới, phù hợp với yêu cầu của thời đại số. 

Trong Tháng hành động vì trẻ em cùng với tiếp tục triển khai các giải pháp bảo vệ trẻ em; tăng cường tuyên truyền, giáo dục kỹ năng sống, kỹ năng số, kỹ năng sử dụng internet an toàn cho trẻ em sẽ phát huy mạnh mẽ vai trò của gia đình, nhà trường và xã hội trong việc định hướng, giám sát, đồng hành cùng trẻ em khi tham gia môi trường mạng. Đồng thời, huy động các nguồn lực chăm lo cho trẻ em có hoàn cảnh khó khăn, trẻ em vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, tạo điều kiện để mọi trẻ em đều được phát triển toàn diện trong môi trường an toàn, lành mạnh.