Chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954 khép lại cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Miền Bắc bước vào thời kỳ xây dựng chủ nghĩa xã hội, đồng thời làm hậu phương lớn cho cuộc đấu tranh giải phóng miền Nam. Tại Điện Biên, từ một chiến trường khốc liệt, địa phương từng bước khôi phục kinh tế, ổn định đời sống Nhân dân, xây dựng cơ sở hạ tầng và củng cố hệ thống chính trị. Trong điều kiện còn nhiều thiếu thốn, quân và dân nơi đây vẫn nỗ lực vừa sản xuất, vừa sẵn sàng chi viện cho tiền tuyến miền Nam ruột thịt.
Trong suốt cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Điện Biên luôn khẳng định vai trò của một hậu phương kiên cường. Nhiều thanh niên ưu tú đã tình nguyện lên đường nhập ngũ, tham gia chiến đấu trên các chiến trường ác liệt. Không ít người đã anh dũng hy sinh. Ở hậu phương, phụ nữ, người già thay nhau lao động sản xuất, đảm bảo lương thực, thực phẩm, góp phần giữ vững nhịp sống và sức mạnh của hậu phương miền Bắc. Những phong trào thi đua yêu nước, những tấm gương vượt khó vươn lên đã lan tỏa rộng khắp, tạo động lực mạnh mẽ cho công cuộc vừa xây dựng, vừa chiến đấu.
Đặc biệt, tinh thần Điện Biên Phủ - biểu tượng của ý chí quyết chiến, quyết thắng tiếp tục được hun đúc và phát huy trong giai đoạn mới. Đó là tinh thần dám nghĩ, dám làm, không lùi bước trước khó khăn; là sự đoàn kết gắn bó giữa các dân tộc, giữa hậu phương và tiền tuyến; là niềm tin sắt son vào sự lãnh đạo của Đảng. Chính tinh thần ấy đã góp phần tiếp thêm sức mạnh cho quân và dân cả nước, tạo nên thế và lực để đi đến thắng lợi trọn vẹn. Đại thắng mùa Xuân 1975 là kết quả hội tụ sức mạnh toàn dân tộc, trong đó có sự đóng góp không nhỏ của những địa phương từng là chiến trường khốc liệt như Điện Biên.
Sau ngày đất nước thống nhất, Điện Biên bước vào thời kỳ mới với nhiều khó khăn, thách thức. Tuy nhiên, truyền thống cách mạng, tinh thần đoàn kết và ý chí vươn lên tiếp tục là nền tảng để địa phương từng bước phát triển. Nhất là những năm sau khi non sông nối liền một dải, nghĩa tình giữa TP. Hồ Chí Minh và Điện Biên tiếp tục được củng cố, trở thành điểm sáng trong tinh thần tương thân tương ái giữa các vùng miền. Mối quan hệ càng thêm chặt từ năm 2015, TP. Hồ Chí Minh và tỉnh Điện Biên đã thống nhất đẩy mạnh các hoạt động phối hợp, hỗ trợ, giúp đỡ Điện Biên xóa đói giảm nghèo, kêu gọi doanh nghiệp tích cực đầu tư trên địa bàn Điện Biên.
Đặc biệt, trong những thời điểm khó khăn, tinh thần ấy càng được thể hiện rõ nét. Khi dịch Covid-19 bùng phát mạnh tại TP. Hồ Chí Minh, tỉnh Điện Biên đã không ngần ngại cử đội ngũ y, bác sĩ vào tâm dịch hỗ trợ công tác điều trị, phòng chống dịch, thể hiện trách nhiệm và nghĩa tình sâu nặng.
Ngược lại, TP. Hồ Chí Minh cũng dành sự quan tâm lớn đối với Điện Biên thông qua việc hỗ trợ hàng trăm tỷ đồng để đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, phát triển kinh tế - xã hội, cải thiện đời sống Nhân dân. Nhân dịp kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ, TP. Hồ Chí Minh đã trao hỗ trợ Điện Biên 85 tỷ đồng, trong đó 50 tỷ đồng hỗ trợ huyện Điện Biên Đông cũ xây dựng lưới điện nông thôn; 35 tỷ đồng hỗ trợ tỉnh Điện Biên đầu tư tôn tạo một số hạng mục tại di tích lịch sử đồi E2 trong quần thể di tích chiến trường Điện Biên Phủ.
Sự gắn bó, sẻ chia ấy không chỉ là minh chứng sinh động cho tinh thần đoàn kết Bắc – Nam, mà còn tiếp nối truyền thống đồng lòng, chung sức góp phần làm nên những thắng lợi vẻ vang của dân tộc trong suốt chiều dài lịch sử.
Ngoài ra, nhiều chương trình hợp tác, kết nghĩa được triển khai hiệu quả. Từ một tỉnh miền núi còn nhiều thiếu thốn, Điện Biên đã nỗ lực chuyển mình, đạt nhiều thành tựu trên các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh. Giai đoạn 2021 - 2025, GRDP tăng bình quân 8,48%/năm, quy mô nền kinh tế năm 2025 ước đạt trên 17,6 nghìn tỷ đồng; thu nhập bình quân đầu người khoảng 52,95 triệu đồng; tỷ lệ hộ nghèo giảm còn khoảng 17,66%.
Những ngày này, hòa trong không khí sôi nổi của cả nước, tỉnh Điện Biên tổ chức nhiều hoạt động thiết thực hướng tới kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước và 72 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ. Từ các chương trình tuyên truyền, giáo dục truyền thống, dâng hương tri ân đến hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao… tất cả đều được triển khai rộng khắp, thu hút đông đảo cán bộ, đảng viên và nhân dân tham gia.
Các hoạt động vừa góp phần quảng bá hình ảnh văn hóa, lịch sử và con người Điện Biên, vừa giáo dục truyền thống yêu nước, khơi dậy niềm tự hào dân tộc trong cán bộ, đảng viên và các tầng lớp Nhân dân, nhất là thế hệ trẻ. Bên cạnh các hoạt động thể thao, triển lãm ảnh, giới thiệu sách thì từ ngày 25/4 - 22/5/2026 tại Thư viện tỉnh sẽ giới thiệu sách về Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp, Chiến dịch Điện Biên Phủ; quảng bá vẻ đẹp mảnh đất, văn hóa các dân tộc tỉnh Điện Biên. Đặc biệt, dự kiến, ngày 7/5 sẽ diễn ra Chương trình nghệ thuật chào mừng kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước; 72 năm Ngày Chiến thắng Điện Biên Phủ; 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Từ Chiến thắng Điện Biên Phủ đến Đại thắng mùa Xuân 1975, có thể thấy rõ sức mạnh của Nhân dân, tinh thần đại đoàn kết và ý chí độc lập dân tộc. Điện Biên không chỉ ghi dấu chiến thắng lịch sử, mà còn là biểu tượng cho những đóng góp bền bỉ, thầm lặng của quân và dân trong hai cuộc kháng chiến. Mồ hôi, máu xương của những người con nơi biên cương Tây Bắc xa xôi đã góp phần làm nên trang sử vàng của dân tộc. Giá trị ấy tiếp tục là nguồn động lực to lớn, thôi thúc Điện Biên hôm nay vươn lên phát triển, dựng xây ngày càng giàu đẹp, văn minh.