Bài 1: 24 giờ của bí thư chi bộ thời đại mới

ĐBP - Sau sắp xếp, quy mô chi bộ ở Điện Biên lớn hơn, địa bàn rộng hơn, yêu cầu lãnh đạo ở cơ sở cũng cao hơn. Từ địa bàn vùng cao đến khu vực biên giới, những người Bí thư Chi bộ đang đứng trước bài toán mới, đó là: làm thế nào để bộ máy tinh gọn nhưng sự gần dân không bị thu hẹp? Thực tiễn cho thấy, để nghị quyết đi vào cuộc sống, người đứng đầu phải đổi mới cách làm, sâu sát cơ sở và nêu gương trong từng nhiệm vụ. Đó cũng là hành trình để những chi bộ mới nhanh chóng thích ứng và phát huy vai trò hạt nhân chính trị tại không gian dân cư mới.

Đổi cách làm, để gần dân hơn

Ở thôn Lao Xả Phình, xã Sín Chải, những đổi thay của chi bộ mới sau sắp xếp được thể hiện trước hết ở cách người đứng đầu tổ chức công việc. Từ ngày 1/7/2026, anh Ly A Vừ, sinh năm 1986, được tín nhiệm làm Bí thư Chi bộ thôn Lao Xả Phình. Từng có 9 năm làm Bí thư thôn, lại trưởng thành từ chính địa bàn dân cư, anh hiểu rõ những thuận lợi, khó khăn của từng nhóm hộ, từng khu sản xuất và hơn hết là đặc điểm của một chi bộ có quy mô lớn sau sáp nhập.

Nếu trước đây các chi bộ thôn 1, thôn 2 và thôn 3 hoạt động riêng biệt, thì nay được hợp nhất thành Chi bộ Lao Xả Phình với 65 đảng viên, trong đó Chi ủy có 7 đồng chí. Quy mô dân cư cũng tăng lên gần 300 hộ, hơn 1.000 nhân khẩu.

Quy mô mới tạo thêm sức mạnh cho tổ chức Đảng, nhưng đồng thời cũng đặt ra nhiều khó khăn trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành của Chi bộ và Bí thư Chi bộ. Bởi địa bàn rộng, số lượng đảng viên tăng, nhiều đảng viên trẻ đi làm ăn xa, nên việc tập trung, trao đổi công việc không phải lúc nào cũng thuận lợi. Điều đó đòi hỏi người đứng đầu phải thực sự sâu sát và chủ động đổi mới cách làm.

Với Bí thư Ly A Vừ, bài toán đầu tiên không phải làm sao để có một cuộc họp đông đủ, mà là làm sao để mỗi đảng viên, dù ở đâu, vẫn nắm được chủ trương của chi bộ và có trách nhiệm với phần việc được giao. 45 đảng viên được kết nối qua nhóm Zalo để trao đổi công việc, thông tin kịp thời; những đảng viên trẻ lao động, sản xuất tại bản được phân công phụ trách theo nhóm hộ. Sinh hoạt chi bộ vẫn duy trì vào ngày mùng 3 hằng tháng; những chủ trương, nghị quyết mới được tuyên truyền nhiều lần để đảng viên và nhân dân hiểu, thống nhất thực hiện.

Nhưng với Bí thư Ly A Vừ, giữ mối liên hệ với nhân dân không thể chỉ bằng điện thoại hay những cuộc họp. Anh hiểu rằng, ở địa bàn vùng cao, muốn dân hiểu, dân tin thì người đứng đầu phải thực sự có mặt ở cơ sở. Ban ngày, nhiều hộ lên nương; có những việc cần trao đổi không thể chờ đến cuộc họp. Vì vậy, anh tranh thủ buổi tối, lặn lội đến từng nhà. Có hôm, chiếc đèn pin trở thành ánh sáng dẫn đường để Bí thư Chi bộ đến với từng hộ dân, nắm tình hình, giải thích những chủ trương mới, nghe bà con nói về những khó khăn trong cuộc sống và sản xuất.

“Tôi làm Bí thư thì phải gần dân, phải biết bà con đang cần gì, gia đình nào khó khăn, việc gì chưa hiểu thì mình phải giải thích. Mình phải chịu khó đến với dân, thì dân mới tin, mới đồng thuận với chủ trương của Chi bộ” - ông Ly A Vừ khẳng định.

Ở Lao Xả Phình, đời sống của người dân từ xưa đến nay chủ yếu dựa vào trồng ngô, trồng lúa; trên diện tích nương của gia đình, anh Vừ đưa cà phê, mắc ca vào trồng và duy trì chăm sóc những cây chè Shan tuyết hiện có. Bên cạnh 500 cây cà phê và mắc ca được Nhà nước hỗ trợ, anh tự bỏ kinh phí mua thêm 500 cây cà phê về trồng. Anh chọn cách làm trước, làm thật để vận động bà con cùng theo. Năm 2026, thôn Lao Xả Phình phấn đấu phát triển trên 100ha hai loại cây này.

Chi bộ lớn hơn, địa bàn rộng hơn, nhưng người đứng đầu phải gần dân hơn. Từ đổi mới cách kết nối với đảng viên đến sâu sát từng hộ dân, từ vận động đến trực tiếp làm gương trong sản xuất, Bí thư Ly A Vừ đã cụ thể hóa vai trò người đứng đầu bằng những việc làm thiết thực. Dù xa hơn về địa lý, nhưng sự gắn bó giữa chi bộ với nhân dân phải ngày càng chặt chẽ.

Gắn phát triển sinh kế với giữ vững địa bàn

Nếu ở những bản vùng cao Điện Biên, sự gần dân bắt đầu từ việc hiểu từng hộ, nắm từng hoàn cảnh, thì ở địa bàn biên giới, trách nhiệm của người đứng đầu chi bộ còn gắn với nhiệm vụ cùng nhân dân giữ đất, giữ bản, giữ bình yên nơi phên dậu Tổ quốc. Ví như bản Tá Miếu, xã Sín Thầu nằm ở địa bàn cực Tây, cách trung tâm tỉnh hơn 250km, có lối mở A Pa Chải kết nối với khu vực biên giới Việt Nam - Trung Quốc. Sau sắp xếp, bản Tá Miếu được hợp nhất từ Tá Miếu và Pờ Nhù Khồ, với 126 hộ và 475 nhân khẩu; Chi bộ có 31 đảng viên.

Với tân Bí thư Chi bộ bản Tá Miếu Chu Khai Dèn, sinh năm 1991, địa bàn rộng hơn đồng nghĩa với yêu cầu sâu sát hơn. Công việc của chi bộ không thể chỉ dừng ở các cuộc họp, mà phải đến từng hộ dân, khu sản xuất và các tuyến đường biên. Nghị quyết được cụ thể hóa bằng những việc sát với cuộc sống: vận động nhân dân giữ gìn an ninh trật tự, tham gia tuần tra, bảo vệ đường biên, cột mốc; phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập để người dân yên tâm gắn bó với bản.

Thực tế tại Sín Thầu cho thấy, người dân đã trực tiếp tham gia quản lý, bảo vệ đường biên, cột mốc. Giai đoạn 2020 - 2025, các lực lượng và nhân dân trên địa bàn tổ chức hàng trăm lượt tuần tra. Với Bí thư Chu Khai Dèn, giữ bình yên cho bản và chăm lo đời sống nhân dân không phải hai nhiệm vụ tách rời. Khi đời sống ổn định, người dân có thêm điều kiện gắn bó với quê hương và cùng chính quyền, lực lượng chức năng bảo vệ địa bàn biên giới.

Cùng với vận động nhân dân tham gia bảo vệ biên giới, Chi bộ bản Tá Miếu tập trung lãnh đạo phát triển sản xuất. Năm 2026, Chi bộ vận động bà con trồng 50ha cà phê, 50ha mắc ca xen canh và 20ha mía, từng bước tạo thêm sinh kế, giảm sự phụ thuộc vào các loại cây trồng truyền thống.

“Giữ biên giới là trách nhiệm của cả cộng đồng, nhưng để người dân yên tâm bám bản thì phải lo được cuộc sống cho bà con. Khi kinh tế gia đình phát triển, có thu nhập ổn định, người dân sẽ có thêm thời gian, điều kiện tham gia các công việc chung của bản, cùng bộ đội và các lực lượng bảo vệ đường biên, cột mốc” - Bí thư Chi bộ Chu Khai Dèn cho hay.

Ở Sín Thầu, phát triển kinh tế có mỗi liên hệ chặt chẽ với giữ gìn an ninh, trật tự và bảo vệ chủ quyền biên giới. Khi có sinh kế, thu nhập ổn định, người dân có thêm điều kiện gắn bó với bản và tham gia các công việc chung. Với người đứng đầu chi bộ, yêu cầu đặt ra vì thế không dừng ở việc triển khai nghị quyết, mà phải biến chủ trương thành những việc cụ thể, sát với đời sống và địa bàn.

Từ những bản vùng cao đến địa bàn biên giới, sau sắp xếp, yêu cầu đặt ra với các chi bộ không chỉ là thích ứng với quy mô mới, mà quan trọng hơn là giữ được sự gắn bó với nhân dân, nâng cao năng lực lãnh đạo và tổ chức thực hiện nhiệm vụ ngay từ cơ sở.

Nâng cao sức chiến đấu từ cơ sở

Tại Lễ tuyên dương Bí thư Chi bộ xuất sắc năm 2026, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh: Bí thư chi bộ vừa là “hạt nhân chính trị” trong lãnh đạo, định hướng chi bộ thực hiện nghị quyết của Đảng, vừa là “kiến trúc sư” trong tổ chức, điều hành, phân công nhiệm vụ cho đảng viên, là cầu nối giữa ý Đảng và lòng dân. Bí thư Chi bộ phải đưa nghị quyết của Đảng vào cuộc sống, giải quyết những vấn đề cụ thể từ cơ sở bằng sự gương mẫu, tận tụy và trách nhiệm.

Nhìn từ thực tiễn Lao Xả Phình và Tá Miếu, những yêu cầu ấy đang được cụ thể hóa trong cách tổ chức và thực hiện nhiệm vụ của từng chi bộ. Từ nghị quyết đến cuộc sống, khoảng cách được rút ngắn khi Bí thư Chi bộ và đảng viên bám địa bàn, nắm việc dân cần, kịp thời giải quyết những vấn đề phát sinh và cùng người dân thực hiện.

Đổi mới phương thức lãnh đạo vì thế không nhất thiết bắt đầu từ những việc lớn. Đó có thể là cách tổ chức một cuộc họp phù hợp hơn, phân công đảng viên sát với từng nhóm hộ, hoặc dành thêm thời gian xuống địa bàn, lắng nghe và giải quyết những việc người dân đang quan tâm. Từ những thay đổi trong phương thức tổ chức thực hiện, vai trò của chi bộ được thể hiện rõ hơn trong đời sống và mối liên hệ giữa tổ chức Đảng với Nhân dân được củng cố từ những việc hằng ngày.

Theo ông Trần Văn Sơn, Phó Bí thư Đảng uỷ, Chủ tịch UBND xã Sín Chải: Yêu cầu quan trọng nhất với đội ngũ bí thư chi bộ hiện nay, là phải thay đổi từ nhận thức đến cách làm; mỗi người cần tự học hỏi, nâng cao kỹ năng, bám sát địa bàn và phát huy vai trò nêu gương. Đó cũng là cách để mỗi chi bộ sau sắp xếp không chỉ “lớn hơn” về quy mô, mà thực sự mạnh hơn về năng lực lãnh đạo, gần hơn với Nhân dân và hiệu quả hơn trong tổ chức thực hiện nhiệm vụ.

Sau sắp xếp, địa bàn rộng hơn, quy mô chi bộ lớn hơn, nhưng hiệu quả lãnh đạo vẫn được thể hiện từ những việc cụ thể trong đời sống nhân dân. Từ phân công đảng viên, nắm từng hộ đến cùng dân phát triển sản xuất, giữ bản, giữ biên cương, người đứng đầu đang từng bước thích ứng với yêu cầu mới. Sự thay đổi ấy chỉ có ý nghĩa khi giúp chi bộ phát huy tốt hơn vai trò hạt nhân ở cộng đồng, để chủ trương của Đảng được triển khai sát thực tiễn. Và khi những cộng đồng dân cư mới đang từng bước gắn kết, yêu cầu tiếp theo đặt ra là làm thế nào để chi bộ trở thành nhịp cầu bền chặt nối ý Đảng với lòng Dân.

Bài 3: Giữ nhịp cầu ý Đảng - lòng Dân